The effects of the National Bank of Poland’s policy during the COVID-19 pandemic
Journal cover Ruch Prawniczy, Ekonomiczny i Socjologiczny, volume 88, no. 1, year 2026
PDF (Język Polski)

Keywords

monetary policy
pandemic COVID-19
inflation
Cantillon effect
JEL: B53, E31, E52

How to Cite

Jędruchniewicz, A. (2026). The effects of the National Bank of Poland’s policy during the COVID-19 pandemic. Ruch Prawniczy, Ekonomiczny I Socjologiczny, 88(1), 181–201. https://doi.org/10.14746/rpeis.2026.88.1.10

Number of views: 0


Number of downloads: 0

Abstract

The study aims to identify and assess the effects of the policy pursued by the National Bank of Poland (NBP) during the COVID-19 pandemic. The assessment covers the effects of monetary policy observed in 2020–2023. The research was conducted using deduction, verbal logic, and an analysis of the dynamics of the categories studied. During the pandemic, the NBP changed its expansionary policy to ultra-expansionary. The main actions were lowering interest rates and purchasing securities as part of structural open market operations. The positive consequences of such a policy were an increase in global demand and production in 2021–2022 and a persistently low unemployment rate. At the same time, there were many negative effects. The most important was the emergence of high inflation, with all its economic and social costs. For households, the long-lasting negative real  interest rate and the decline in average real wages in 2022–2023 were particularly costly. Not only did CPI inflation increase, but also core inflation. This means that the NBP’s actions significantly contributed to strong price growth in Poland. The consequence of the NBP’s ultra-lenient policy during the pandemic was also the Cantillon effect. Such a policy contributed to the division of society into winners of these changes and losers, the latter being mainly consumers.

https://doi.org/10.14746/rpeis.2026.88.1.10
PDF (Język Polski)

References

Ancyparowicz, G. (2020). Zarządzanie sytuacją kryzysową: polityka pieniężna Narodowego Banku Polskiego podczas pandemii wywołanej wirusem SARS-COV-2. Zeszyty Naukowe Wydziału Zarządzania GWSH, 13, 9–35.

Ancyparowicz, G. (2022). Wkład NBP do zarządzania polską gospodarką podczas pandemii COVID-19. Zeszyty Naukowe Wydziału Zarządzania GWSH, 17, 40–48.

Bernanke, B. (2022). 21st century monetary policy: The Federal Reserve from the great inflation to COVID-19. WW Norton & Company.

Bernanke, B., i Blanchard, O. (2025). What caused the US pandemic-era inflation? American Economic Journal: Macroeconomics, 17(3), 1–35.

Blaug, M. (2000). Teoria ekonomii. Ujęcie retrospektywne. Wydawnictwo Naukowe PWN.

Bonaccorsi, G., Pierri, F., Cinelli, M., Flori, A., Galeazzi, A., Porcelli, F., i Pammolli, F. (2020). Economic and social consequences of human mobility restrictions under COVID-19. Proceedings of the National Academy of Sciences, 117(27), 15530–15535.

Ciżkowicz, P., i Rzońca, A. (2009). Ile kosztuje nas inflacja? Forum Obywatelskiego Rozwoju.

Clarida, R., Duygan-Bump, B., i Scotti, C. (2021). The COVID-19 crisis and the Federal Reserve’s policy response. Federal Reserve Board.

Cortes, G. S., Gao, G. P., Silva, F. B., i Song, Z. (2022). Unconventional monetary policy and disaster risk: Evidence from the subprime and COVID–19 crises. Journal of International Money and Finance, 122, artykuł 102543.

Czech, K., Karpio, A., Wielechowski, M., Woźniakowski, T., i Żebrowska-Suchodolska, D. (2020). Polska gospodarka w początkowym okresie pandemii COVID-19. Wydawnictwo SGGW.

Easterly, W., i Fischer, S. (2001). Inflation and the poor. Journal of Money, Credit, and Banking, 33(2), 160–178.

Echarte Fernández, M. A., Náñez Alonso, S. L., Jorge-Vázquez, J., i Reier Forradellas, R. F. (2021). Central banks’ monetary policy in the face of the COVID-19 economic crisis: Monetary stimulus and the emergence of CBDCs. Sustainability, 13(8), artykuł 4242.

Garrison, R. W. (2000). Time and money: The macroeconomics of capital structure. Routledge.

Giełda Papierów Wartościowych. (2025). Archiwum notowań. https://www.gpw.pl/archiwum-notowan?show_x=Poka%C5%BC+wyniki&type=1&instrument=WIG20&date=

Glapiński, A. (2024). Narodowy Bank Polski w czasie megaszoków ekonomicznych po pandemii i w kryzysie energetycznym – historia sukcesu. Narodowy Bank Polski.

Główny Urząd Statystyczny. (2021). Struktura wynagrodzeń według zawodów w październiku 2020 roku. https://stat.gov.pl/obszary-tematyczne/rynek-pracy/pracujacy-zatrudnieni-wynagrodzenia-koszty-pracy/struktura-wynagrodzen-wedlug-zawodow-w-pazdzierniku-2020-roku,5,7.html

Główny Urząd Statystyczny. (2023). Struktura wynagrodzeń według zawodów za październik 2022 roku. https://stat.gov.pl/obszary-tematyczne/rynek-pracy/pracujacy-zatrudnieni-wynagrodzenia-koszty-pracy/struktura-wynagrodzen-wedlug-zawodow-za-pazdziernik-2022-r-,5,8.html

Główny Urząd Statystyczny. (2024). Ceny produktów rolnych w grudniu 2023 r. https://stat.gov.pl/obszary-tematyczne/ceny-handel/ceny/ceny-produktow-rolnych-w-grudniu-2023-roku,4,140.html

Główny Urząd Statystyczny. (2025a). Kwartalne wskaźniki makroekonomiczne. https://stat.gov.pl/wskazniki-makroekonomiczne/

Główny Urząd Statystyczny. (2025b). Roczne wskaźniki makroekonomiczne. https://stat.gov.pl/wskazniki-makroekonomiczne/

Główny Urząd Statystyczny. (2025c). Wskaźniki cen lokali mieszkalnych w 3 kwartale 2024 r. https://stat.gov.pl/obszary-tematyczne/ceny-handel/wskazniki-cen/wskazniki-cen-lokalimieszkalnych-w-3-kwartale-2024-r-,12,25.html

Główny Urząd Statystyczny. (2025d). Wybrane miesięczne wskaźniki makroekonomiczne. https://stat.gov.pl/wskazniki-makroekonomiczne/

Grabia, T. (2022). Reakcje Narodowego Banku Polskiego na zmiany stóp inflacji i wzrostu gospodarczego w czasie pandemii COVID–19. Acta Universitatis Lodziensis. Folia Oeconomica, 3(360), 18–37.

Hansen, M. N. J. H., Hansen, N. J., Toscani, F., Toscani, M. F. G., i Zhou, J. (2023). Euro area inflation after the pandemic and energy shock: Import prices, profits and wages. International Monetary Fund.

Hayek, F. A. von (1967). Prices and production. Routledge & Sons. Hazlitt, H. (2007). Inflacja wróg publiczny nr 1. Fijorr Publishing.

Hertel, K., Humanicki, M., Kitala, M., Kleszcz, T., Kuziemska-Pawlak, K., Mućk, J., Rybaczyk, B., i Stefański, M. (2021). Wpływ programu Strukturalnych Operacji Otwartego Rynku prowadzonego przez NBP na polską gospodarkę. Narodowy Bank Polski.

Huerta de Soto, J. (2013). Socialism, economic calculation and entrepreneurship. Edward Elgar.

Huerta de Soto, J. (2021). The economic effects of pandemics: An Austrian analysis. Mises Institute. https://mises.org/wire/economic-effects-pandemics-austrian-analysis

Janecki, J. (2021). NBP powinien wreszcie zacząć walczyć z inflacją. Towarzystwo Ekonomistów Polskich. https://tep.org.pl/nbp-powinien-wreszcie-zaczac-walczyc-z-inflacja-16-2021/

Jinjarak, Y., Ahmed, R., Nair-Desai, S., Xin, W., i Aizenman, J. (2021). Pandemic shocks and fiscal-monetary policies in the Eurozone: COVID-19 dominance during January–June 2020. Oxford Economic Papers, 73(4), 1557–1580.

Łon, E. (2020). Polityka pieniężna banków centralnych w dobie koronawirusa. Pieniądze i Więź, 1(86), 69–76.

Majchrzycka-Guzowska, A. (2021). Wybrane problemy polityki fiskalnej w okresie pandemii. W: Iglicka-Okólska i M. Dobrzyński (red.), Administracyjno-finansowe konteksty zarządzania (s. 7–38). Wydawnictwa Uniwersytetu Warszawskiego.

Marszałek, P. (2011). Pieniądz w teoriach szkoły austriackiej. Ruch Prawniczy, Ekonomiczny i Socjologiczny, 73(4), 131–145. http://hdl.handle.net/10593/2928

Michalski, R. (2022). Polska polityka pieniężna w latach 2018–2019 – przed wielką zmianą. Społeczeństwo i Polityka, 1(70), 19–38.

Narodowy Bank Polski. (2020). Sprawozdanie z wykonania założeń polityki pieniężnej na rok 2019.

Narodowy Bank Polski. (2021). Sprawozdanie z wykonania założeń polityki pieniężnej na rok 2020.

Narodowy Bank Polski. (2022). Raport Roczny 2021. Płynność sektora bankowego. Instrumenty polityki pieniężnej NBP.

Narodowy Bank Polski. (2025a). Inflacja bazowa. https://nbp.pl/statystyka-i-sprawozdawczosc/inflacja-bazowa/

Narodowy Bank Polski. (2025b). Instrumenty banku centralnego. https://nbp.pl/statystyka-i-sprawozdawczosc/instrumenty-banku-centralnego/

Narodowy Bank Polski. (2025c). Podaż pieniądza M3 i czynniki jego kreacji. https://nbp.pl/statystyka-i-sprawozdawczosc/statystyka-monetarna-i-finansowa/podaz-pieniadza-m3-i-czynniki-jego-kreacji/

Narodowy Bank Polski. (2025d). Statystyka bilansu płatniczego. https://nbp.pl/statystyka-i-sprawozdawczosc/statystyka-bilansu-platniczego/

Nehrebecki, M. (2023). Zombification in Poland in particular during COVID-19 pandemic and low interest rates. Bank i Kredyt, 54(2), 153–190.

Niedźwiedzińska, J. (2024). Strategia celu inflacyjnego a problem wysokiej inflacji – czy uwarunkowania instytucjonalne mają znaczenie? Bank i Kredyt, 55(4), 425–458.

Raczyński, M. (2022). Monetary policy and economic inequality: A literature review. Bank i Kredyt, 53(2), 231–278.

Romer, C. D. (2021). The fiscal policy response to the pandemic. Brookings Papers on Economic Activity, Spring, 89–110.

Shi, Y., Wang, G. Cai, X. P., Deng, J. W., Zheng, L., Zhu, H. H., i Chen, Z., (2020). An overview of COVID-19. Journal of Zhejiang University. Science. B, 21(5), 343–360.

Sieroń, A. (2015). Efekt Cantillona. Optimum. Economic Studies, 2(74), 68–87.

Sieroń, A. (2022). Niekonwencjonalna polityka monetarna musi odejść. Forum Obywatelskiego Rozwoju.

Sławiński, A. (2023). Bankowość centralna. Ewolucja i przyszłość. CeDeWu.

Turek, P. (2023). Bezrobocie, inflacja i wzrost gospodarczy w świetle polityki informacyjnej Narodowego Banku Polskiego. Bank i Kredyt, 54(5), 499–518.

Wojtyna, A. (2022). NBP – nadal brak światła w tunelu. Rzeczpospolita. https://www.rp.pl/opinie-ekonomiczne/art19316951-andrzej-wojtyna-nbp-nadal-brak-swiatla-w-tunelu

Zahringer, K. A. (2012). Monetary disequilibrium theory and business cycles: An Austrian critique. Quarterly Journal of Austrian Economics, 15(3), 304–330.