Metodologia prac awansowych a tożsamość polskiej geografii społeczno-ekonomicznej – wybrane kwestie problemowe

Main Article Content

Jerzy Runge

Abstrakt

Celem artykułu jest próba oceny poziomu metodologicznego polskich prac awansowych młodego pokolenia geografów społeczno-ekonomicznych w kontekście utrzymania tożsamości dyscypliny, w sytuacji starzenia się oraz odchodzenia seniorów – liderów dotychczasowych przemian geografii. Na pokoleniu doktoryzujących się i habilitujących się osób ciąży wymóg nie tylko utrzymania dotychczasowego poziomu teoretyczno-metodologicznego dyscypliny, ale również jej rozwoju.Poczucie własnej tożsamości środowiska geografów jest nie tylko istotnym elementem identyfikacyjnym dyscypliny, ale stanowi jedną z ważnych składowych poziomu rozwoju metodologicznego. Metodologia determinuje nie tylko poprawność formalną prowadzonych badań naukowych, ale poprzez stały rozwój kadrowy pozwala rozwijać warsztat metodyczny i konceptualizację dotychczasowego stanu wiedzy. Dlatego tak ważna jest odpowiednia jakość metodologiczna prac awansowych. Przegląd reprezentacyjnego zbioru prac habilitacyjnych z geografii społeczno-ekonomicznej ostatniego dziesięciolecia pozwala zauważyć szereg mankamentów, niedoskonałości powstałych zarówno z winy autorów, jak i zmieniających się zewnętrznych uwarunkowań funkcjonowania nauki. Wyraźny spadek zainteresowania metodologią wśród geografów wynika nie tylko z odchodzenia najstarszej grupy badaczy mających szersze spojrzenie na kwestię integralności wiedzy geograficznej, zdających sobie także sprawę z konsekwencji nadmiernej specjalizacji. Widoczny jest niedostatek odwoływania się do pojęć kluczowych warunkujących powiązania między geografią fizyczną a społeczno-ekonomiczną. Wielu badaczy wskazuje tutaj na częsty brak integrującego pojęcia regionu geograficznego i środowiska geograficznego. Niepokój budzi też coraz szersze mówienie o produkcji badań naukowych, podkreślanie liczby opublikowanych prac i uzyskanych z nich punktów, w mniejszym stopniu skupianie się na jakości badań.

Downloads

Download data is not yet available.

Article Details

Jak cytować
Runge, J. (2021). Metodologia prac awansowych a tożsamość polskiej geografii społeczno-ekonomicznej – wybrane kwestie problemowe. Rozwój Regionalny I Polityka Regionalna, (54), 141–152. https://doi.org/10.14746/rrpr.2021.54.08
Dział
Artykuły

Bibliografia

  1. Bański J. 2010. Stan krytyczny polskiej geografii. Krytyka stanu. Przegląd Geograficzny, 3: 319–333.
  2. Chojnicki Z. 1999. O geografii. [W:] B. Domański, W. Widacki (red.), Geografia polska u progu trzeciego tysiąclecia. Instytut Geografii UJ, Kraków, s. 17–26.
  3. Colby Ch.C. 1933. Centrifugal and Centripetal Forces in Urban Geography. Annals of the Association of American Geographers, 23(1): 1–20, 33.
  4. Domański B., Widacki W. (red.) 1999. Geografia polska u progu trzeciego tysiąclecia. Instytut Geografii Uniwersytetu Jagiellońskiego, Kraków.
  5. Dziewoński K. 1967. Teoria regionu ekonomicznego. Przegląd Geograficzny, 1: 33–50.
  6. Harvey D. 1969. Explanation in Geography. Arnold, London.
  7. Jałowiecki B. 1988. Społeczne wytwarzanie przestrzeni. Książka i Wiedza, Warszawa.
  8. Kuhn T. 1968. Struktura rewolucji naukowych. PWN, Warszawa.
  9. Kukliński A. 1985. Podstawowe problemy rozwoju geografii polskiej w latach osiemdziesiątych. Przegląd Geograficzny, 1–2: 174–180.
  10. Kukliński A. 1991. Mechanizmy rozwoju geografii polskiej. [W:] Z. Chojnicki (red.), Podstawowe problemy metodologiczne rozwoju polskiej geografii. Prace Naukowe UAM, seria: Geografia, 48: 327–354.
  11. Liszewski S. (red.) 1993. Geografia osadnictwa i ludności w niepodległej Polsce. Lata 1918–1993. T. 1. Ośrodki naukowo-badawcze i ich dorobek. Komisja Geografii Osadnictwa i Ludności PTG, Uniwersytet Łódzki, Łódź.
  12. Liszewski S. (red.) 1994. Geografia osadnictwa i ludności w niepodległej Polsce. Lata 1918–1993. T. 2. Kierunki badań naukowych. Komisja Geografii Osadnictwa i Ludności PTG, Uniwersytet Łódzki, Łódź.
  13. Liszewski S. 1995. Geografia osadnictwa i ludności w niepodległej Polsce. Lata 1918–1993. T. 3. Badacze. Komisja Geografii Osadnictwa i Ludności PTG, Uniwersytet Łódzki, Łódź.
  14. Liszewski S. 2011. Geografia jako nauka praktyczna. [W:] A. Kostrzewski, W. Maik, R. Rudnicki (red.), Geografia wobec problemów współczesności. Funkcje poznawcze i praktyczne geografii. Wydawnictwo Uczelniane WSG, Bydgoszcz, s. 59–67.
  15. Maik W. 2012. Podstawy teoretyczno-metodologiczne studiów geograficzno-miejskich. Studium z metodologii geografii miast. Wyższa Szkoła Gospodarki, Bydgoszcz.
  16. Maik W. 2016. Geografia człowieka – tożsamość dyscypliny oraz jej stan i perspektywy rozwojowe. [W:] A. Suliborski (red.), Stan, perspektywy i strategia rozwoju geografii społeczno-ekonomicznej w najbliższych latach (do 2030 r.). Dyskusja międzypokoleniowa. Uniwersytet Łódzki, Łódź, s. 27–38.
  17. Pieter J. 1967. Ogólna metodologia pracy naukowej. Ossolineum, Wrocław.
  18. Runge J. 2018. Problemy przemian polskiej geografii społeczno-ekonomicznej. [W:] S. Kurek (red.), Człowiek w przestrzeni, człowiek w gospodarce. Uniwersytet Pedagogiczny, Kraków, s. 45–56.
  19. Sokołowski D. (red.) 2016. Bibliografia prac z zakresu geografii osadnictwa i ludności za lata 1999–2015. Komisja Geografii Osadnictwa i Ludności PTG, Warszawa–Toruń.
  20. Stryjakiewicz T. 2011. Rola geografii w badaniu procesów i struktur społeczno-ekonomicznych w skali globalnej i regionalnej. [W:] A. Kostrzewski, W. Maik, R. Rudnicki (red.), Geografia wobec problemów współczesności. Funkcje poznawcze i praktyczne geografii. Wydawnictwo Uczelniane WSG, Bydgoszcz, s. 49–58.
  21. Suliborski A. (red.) 2016. Stan, perspektywy i strategia rozwoju geografii społeczno-ekonomicznej w najbliższych latach (do 2030 r.). Dyskusja międzypokoleniowa. Uniwersytet Łódzki, Łódź.
  22. Tuan Y.-F. 1987. Przestrzeń i miejsce. PIW, Warszawa.
  23. Wallis A. 1960. Socjologia przestrzeni. Niezależna Oficyna Wydawnicza, Warszawa.