« La religion se trouvera vraie » : désenchantement et merveilles de la science chez Renan

Pliki dodatkowe

PDF (Français (France))

Słowa kluczowe

Bible
disenchantment
science
philosophy of history
miracle

Jak cytować

Fayolle, A. (2020). « La religion se trouvera vraie » : désenchantement et merveilles de la science chez Renan. Studia Romanica Posnaniensia, 47(4), 67–76. https://doi.org/10.14746/strop.2020.474.006

Abstrakt

In 1863, the publication of Vie de Jésus makes Renan part of the movement of “desymbolisation” and secularization of sacred texts. Eliminating the notion of miracles from his writing on religion, Renan anticipates the pattern of Weber and Gauchet’s “disenchantment of the world”. It is thus by the methods of scientific analysis (eviction of miracles and psychological explications instead) that Renan is able to piece together the Messiah’s life, putting forward the idea of an organic Parousia, and making science a new religious ideal.

https://doi.org/10.14746/strop.2020.474.006

Bibliografia

Black, M. (1962). Models and Metaphors. Studies in Language and Philosophy. Ithaca : Cornell University Press.

Bowman, F.-P. (1985). Symbole et désymbolisation. Romantisme, 50, 53-60. URL : https://www.persee.fr/doc/roman_0048-8593_1985_num_15_50_4752

Conry, Y. (1974). L’Introduction du darwinisme en France au XIXe siècle. Paris : Vrin.

Gauchet, M. (1985). Le Désenchantement du monde. Une histoire politique de la religion. Paris : Gallimard.

Kaempfer, J. (2005). La Vie de Jésus, tout un roman… Études de lettres, 3, 37-49. URL : https://www.unil.ch/usagesdejesus/files/live/sites/usagesdejesus/files/shared/La_vie_de_Jesus.pdf

Laurens, H. (Éd.) (2013). La Science, la religion, la République. Paris : Odile Jacob. Travaux du Collège de France.

Marchal, B. (2015). Max Müller. Le tueur de mythes, suivi de Notes sur Flaubert et Müller. InP.-M. de Biasi, A. Herschberg Pierrot & B. Vinken (Éds.), Flaubert. Les pouvoirs du mythe. T. 1 (pp. 41-56). Paris : Éditions des Archives Contemporaines.

Renan, E. (1947a [1876]). Dialogues philosophiques. In OEuvres complètes. T. I (pp. 547-632). Éd. H. Psichari. Paris : Calmann-Lévy.

Renan, E. (1947b [1885]). Discours à la conférence « Scientia », Banquet en l’honneur de M. Berthelot. In OEuvres complètes. T. I (pp. 859-861). Éd. H. Psichari. Paris : Calmann-Lévy.

Renan, E. (1947c [1885]). Discours prononcé à Quimper. In OEuvres complètes. T. I (pp. 853-858). Éd. H. Psichari. Paris : Calmann-Lévy.

Renan, E. (1947d [1889]). Examen de conscience philosophique. In OEuvres complètes. T. I. Éd. H. (pp. 1162-1182). Psichari. Paris : Calmann-Lévy.

Renan, E. (1947e [1863]). Les sciences de la nature et les sciences historiques. In OEuvres complètes. T. I (pp. 633-650). Éd. H. Psichari. Paris : Calmann-Lévy.

Renan, E. (1948a [1862]). De la part des peuples sémitiques dans l’histoire de la civilisation. Discours d’ouverture du cours de langues hébraïque, chaldaïque et syriaque au Collège de France. In OEuvres complètes. T. II (pp. 317-335). Éd. H. Psichari. Paris : Calmann-Lévy.

Renan, E. (1948b [1859]). Essais de morale et de critique. In OEuvres complètes. T. II (pp. 11-301). Éd. H. Psichari. Paris : Calmann-Lévy.

Renan, E. (1948c [1855]). La Poésie de l’exposition. In OEuvres complètes. T. II (pp. 239-251). Éd. H. Psichari. Paris : Calmann-Lévy.

Renan, E. (1948d [1854]). Poésie des races celtiques. In OEuvres complètes. T. II (pp. 252-301). Éd. H. Psichari. Paris : Calmann-Lévy.

Renan, E. (1948e [1883]). Souvenirs d’enfance et de jeunesse. In OEuvres complètes. T. II (pp. 713-931). Éd. H. Psichari. Paris : Calmann-Lévy.

Renan, E. (1949 [1848, 1890]). L’Avenir de la science. In OEuvres complètes. T. III (pp. 11-123). Éd. H. Psichari. Paris : Calmann-Lévy.

Renan, E. (1950a [1866]). Les Apôtres. In OEuvres complètes. T. IV (pp. 433-702). Éd. H. Psichari. Paris : Calmann-Lévy.

Renan, E. (1950b [1867]). Vie de Jésus. In OEuvres complètes. T. IV (pp. 11-427). Éd. H. Psichari. Paris : Calmann-Lévy.

Renan, E. (1958 [1848]). De l’origine du langage. In OEuvres complètes. T. VIII (p. 715-1121). Éd. H. Psichari. Paris : Calmann-Lévy.

Richard, N. (2015). La Vie de Jésus de Renan. La fabrique d’un best-seller. Rennes : Presses Universitaires de Rennes.

Weber, M. (1963). Le Savant et le politique. Paris : Plon.

Weber, M. (2003). L’Éthique protestante et l’esprit du capitalisme. Suivi d’autres essais. Paris : Gallimard.

  1. Autor oświadcza, że przysługują mu osobiste i majątkowe prawa autorskie do Utworu oraz że nie są one ograniczone w zakresie objętym niniejszą Umową, oraz że utwór jest dziełem oryginalnym i nie narusza majątkowych lub osobistych praw autorskich innych osób.
  2. Autor udziela Uniwersytetowi im. Adama Mickiewicza w Poznaniu niewyłącznej i nieodpłatnej licencji na korzystanie z Utworu bez ograniczeń terytorialnych i przez czas nieokreślony na następujących polach eksploatacji:
    2.1. wytwarzanie określoną techniką egzemplarzy Utworu, w tym techniką drukarską, reprograficzną, zapisu magnetycznego oraz techniką cyfrową;
    2.2. wprowadzanie do obrotu, użyczenie lub najem oryginału albo egzemplarzy Utworu;
    2.3.  publiczne wykonanie, wystawienie, wyświetlenie, odtworzenie oraz nadawanie i reemitowanie, a także publiczne udostępnianie Utworu w taki sposób, aby każdy mógł mieć do niego dostęp w miejscu i w czasie przez siebie wybranym;
    2.4. włączenie Utworu w skład utworu zbiorowego;
    2.5. wprowadzanie Utworu w postacie elektronicznej na platformy elektroniczne lub inne wprowadzanie Utworu w postaci elektronicznej do Internetu, Intranetu, Extranetu lub innej sieci;
    2.6. rozpowszechnianie Utworu w postaci elektronicznej w Internecie, Intranecie, Extranetu lub innej sieci, w pracy zbiorowej jak również samodzielnie;
    2.7. udostępnianie Utworu w wersji elektronicznej w taki sposób, by każdy mógł mieć do niego dostęp w miejscu i w czasie przez siebie wybranym, w szczególności za pośrednictwem Internetu, Intranetu, Extranetu lin innej sieci;
    2.8. udostępnianie Utworu zgodnie z wzorcem licencji Attribution-NonCommercial-ShareAlike 4.0 International (CC BY-NC-SA 4.0) lub innej wersji językowej tej licencji lub którejkolwiek późniejszej wersji tej licencji, opublikowanej przez organizację Creative Commons.
  3. Autor zezwala Uniwersytetowi im. Adama Mickiewicza w Poznaniu na:
    3.1. nieodpłatne korzystanie i rozporządzanie prawami do opracowań Utworu i tymi opracowaniami.
    3.2. wysyłanie metadanych Utworu oraz Utworu do komercyjnych i niekomercyjnych baz danych indeksujących czasopisma.
  4. Autor upoważnia i zobowiązuje Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu do udzielania osobom trzecim dalszych licencji (sublicencji) do Utworu oraz do innych materiałów, w tym utworów zależnych lub opracowań zawierających lub powstałych w oparciu o Utwór, przy czym postanowienia takich sublicencji będą tożsame z wzorcem licencji Attribution-NonCommercial-ShareAlike 4.0 International (CC BY-NC-SA 4.0) lub innej wersji językowej tej licencji lub którejkolwiek późniejszej wersji tej licencji, opublikowanej przez organizację Creative Commons Tym samym uprawnia wszystkich zainteresowanych do korzystania z utworu wyłącznie w celach niekomercyjnych pod następującymi warunkami:
    4.1. uznanie autorstwa czyli obowiązek podania wraz z rozpowszechnionym utworem informacji, o autorstwie tytule, źródle (odnośniki do oryginalnego utworu, doi) oraz samej licencji; 
    4.2. na tych samych warunkach, wolno rozpowszechniać utwory zależne jedynie na licencji identycznej to tej, na jakiej udostępniono utwór oryginalny.
  5. Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu jest zobowiązany do:
    5.1. udostępniania Utworu w taki sposób, aby każdy mógł mieć do niego dostęp w miejscu i w czasie przez siebie wybranym bez ograniczeń technicznych;
    5.2. poprawnego informowania osób, którym Utwór będzie udostępniany o udzielonych im sublicencjach w sposób umożliwiający odbiorcom zapoznanie się z nimi.

Pozostałe postanowienia

  1. Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu zachowuje prawo do czasopisma jako całości (układ, forma graficzna, tytuł, projekt okładki, logo itp.).

Pobrania

Brak dostępnych danych do wyświetlenia.