Abstract
Artykuł został zainspirowany nauczaniem papież Franciszka, który w adhortacji apostolskiej Evangelii gaudium (2013) napisał następująco: „Głoszenie orędzia ewangelicznego różnym kulturom pociąga za sobą także głoszenie kierowane do kręgów intelektualnych: przedstawicieli wolnych zawodów, naukowców i środowisk akademickich. Chodzi o spotkanie między wiarą, rozumem i nauką, w dążeniu do omówienia i przedyskutowania wiarygodności, oryginalnej apologetyki, pomagającej w stworzeniu takich postaw, aby Ewangelia była słuchana przez wszystkich. Jeśli pewne dziedziny nauki i kategorie myślenia są przyjęte do głoszenia orędzia, to stają się one narzędziami ewangelizacji; to woda przemieniona w wino” (n. 132). W artykule rozwija się pojęcie „oryginalnej apologetyki”, jako wiarygodnej i etycznej interakcji pomiędzy wiarą, rozumem i naukami szczegółowymi. Te nauki uczą nas, że świat jest racjonalny, aczkolwiek jednocześnie one same pozostają tylko na poziomie zwykłej użyteczności ludzkiej. Rozum filozoficzny z kolei prowadzi nas do nowego horyzontu, który otwiera się poza rzeczywistością pięciu zmysłów. Teologia wreszcie pozwala nam zaakceptować i zrozumieć Objawienie Boże w Jezusie Chrystusie.
Literaturhinweise
Anzelm z Canterbury, św. 2007. Monologion. Proslogion, tłum. Leszek Kuczyński. Kęty: Marek Derewiecki.
Arystoteles. 1988. Retoryka. Poetyka, tłum. Henryk Podbielski. Warszawa: PWN.
Artemiuk, Przemysław. 2016. Renesans apologii, Płock: Płocki Instytut Wydawniczy.
Edwards, Denis. 2013. Jak działa Bóg?, tłum. Marek Chojnacki. Kraków: WAM.
Euzebiusz z Cezarei. 2013. Historia kościelna, tłum. Agnieszka Caba na podstawie przekładu Arkadiusza Lisieckiego, Kraków: WAM.
Fiedrowicz, Michael. 2000. Apologie im frühen Christentum. Die Kontroverse um den christlichen Wahrheitsanspruch in den ersten Jahrhunderten. Paderborn i in.: Ferdinand Schöningh.
Franciszek. 2013. Adhortacja apostolska «Evangelii gaudium» o głoszeniu Ewangelii we współczesnym świecie. Watykan. Dostęp: 01.05.2021. https://www.vatican.va/content/francesco/pl/apost_exhortations/documents/papa-francesco_esortazione-ap_20131124_evangelii-gaudium.html.
Franciszek. 2017. Konstytucja apostolska «Veritatis gaudium» o uniwersytetach i wydziałach kościelnych. Watykan. Dostęp: 01.05.2021. https://www.vatican.va/content/francesco/pl/apost_constitutions/documents/papa-francesco_costituzione-ap_20171208_veritatis-gaudium.html.
Franciszek. 2018. Adhortacja apostolska «Gaudete et exsultate» o powołaniu do świętości w świecie współczesnym, Watykan. Dostęp: 01.05.2021. https://www.vatican.va/content/francesco/pl/apost_exhortations/documents/papa-francesco_esortazione-ap_20180319_gaudete-et-exsultate.html.
Heidegger, Martin. 1995. Znaki drogi, tłum. zbiorowe. Warszawa: Biblioteka Aletheia.
Heller, Michał. 2019. Nauka i teologia – niekoniecznie tylko na jednej planecie. Kraków: Copernicus Center Press.
Orygenes. 1986. Przeciw Celsusowi, tłum. Stanisław Kalinkowski. Warszawa: Wydawnictwo ATK.
Pascal, Blaise. 1999. Myśli, tłum. Tadeusz Boy-Żeleński, w układzie J. Chevaliera. Warszawa: Instytut Wydawniczy PAX.
Pié-Ninot, Salvador. 2006. La teología fundamental. „Dar razón de la esperanza” (1 Pe 3,15). Salamanca: Secretariado Trinitario.
Platon. 2007. Obrona Sokratesa, tłum. Ryszard Legutko. Kraków: OMP.
Rahner, Karl. 1987. Podstawowy wykład wiary. Wprowadzenie do pojęcia chrześcijaństwa, tłum. Tadeusz Mieszkowski. Warszawa: Instytut Wydawniczy.
Ratzinger, Joseph. 2009. Formalne zasady chrześcijaństwa. Szkice do teologii fundamentalnej, tłum. Wiesław Szymona. Poznań: W drodze.
Schelling, Friedrich W.J. 2002. Filozofi a objawienia. Ujęcie pierwotne, t. I, tłum. Krystyna Krzemieniowa, Piotr Dehnel. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN.
Tanzella-Nitti, Giueseppe. 2015. Teologia della credibilità in contesto scientifi co, t. 1: La teologia fondamentale e la sua dimensione di Apologia. Roma: Città Nuova.
Tillich, Paul. 1994. Pytanie o Nieuwarunkowane. Pisma z fi lozofi i religii, tłum. Juliusz Zychowicz. Kraków: Znak.
Zieliński, Sławomir. 2008. Podmiotowy charakter apologetyki francuskiej przełomu XIX i XX stulecia. Częstochowa: Kemot Drukarnia na Warcie.