Treść głównego artykułu

Abstrakt

At the end of the 18th century and during the partitions, the education of young females constituted a separate educational track. At elementary level, young females had access to regular schools. At secondary level, private and monastic schools dominated. The government’s first interference with the education of young females was, perhaps, the attempt by the Commission of National Education to establish a permanent supervision of certain female schools (under legislation from 1775). The laws regarding education in each partition were not commensurate with the growing educational aspirations of women and the general socio-economic conditions. The Russian Partition was characterised by the dual existence of Polish private schools an governmental schools focused on the Russification of young Polish females. In Galicia, the most controversial issue was the creation of female secondary schools, the completion of which would enable a young woman to pursue university studies. Only during the Second Polish Republic did female education achieve equality before the law.

Szczegóły artykułu

Jak cytować
Dormus, K. (2018). The Subject of Girls’ Education in School Reforms from the National Education Commission to World War II. Biuletyn Historii Wychowania, (38), 99-115. https://doi.org/10.14746/bhw.2018.38.25

Bibliografia

  1. Bartnicka K., “Pensja żeńska jako substytut wychowania domowego” [in:] Nauczanie domowe dzieci polskich od XVIII do XX wieku, K. Jakubiak , A. Winiarz (eds.), Warsaw 2004
  2. Czajecka B., “Z domu w szeroki świat”: droga kobiet do niezależności w zaborze austriackim w latach 1890–1914, Krakow 1990
  3. Czajecka B., “Szkoły klasztorne w Galicji w latach 1867–1914,” Nasza przeszłość 1984, vol. 61
  4. Dąbrowska J., “Początki szkolnictwa żeńskiego – Instytut Guwernantek” [in:] Z dziejów polskiej kultury i oświaty od średniowiecza do początku XX wieku, K. Jakubiak , T. Maliszewski, Krakow 2012
  5. Dutkowa R., Polityka szkolna w Galicji między autonomią a centralizmem (1861–1875), Krakow 1995
  6. Dutkowa R., Żeńskie gimnazja Krakowa w procesie emancypacji kobiet (1896–1918), Krakow 1995
  7. Dziennik ustaw i rozporządzeń dla Królestwa Galicji i Lodomerii wraz z Wielkim Księstwem Krakowskim. Rocznik 1895, Lviv, part XII
  8. Dziennik ustaw i rozporządzeń krajowych dla Królestwa Galicji i Lodomerii wraz z Wielkim Księstwem Krakowskim, 1873, part XX VIII
  9. Ender J., Sprawa kształcenia kobiet w dobie Komisji Edukacyjnej, “Przegląd Historyczno-Oświatowy” 1972, no. 3
  10. Hulewicz J., Sprawa wyższego wykształcenia kobiet w Polsce w wieku XIX, Krakow 1939
  11. Kot S., Historia wychowania, vol. II, Warsaw 1996
  12. Lewicki J., Komisja Edukacji Narodowej w świetle ustawodawstwa szkolnego. Szkic historyczny, Warsaw 1923
  13. Mauersberg S., “Reformy szkolne w Drugiej Rzeczypospolitej (1918–1939),” Kwartalnik Pedagogiczny 1995 no. 3
  14. Mauersberg S., “Wykonywanie obowiązku szkolnego w niepodległej Polsce (1918–1939),” Rozprawy z dziejów oświaty 1996
  15. Miąso J., “Reformy oświatowe w Prusach, Austrii i Rosji i ich wpływ na szkolnictwo na ziemiach polskich w drugiej połowie XIX wieku,” Kwartalnik Pedagogiczny 1995, no. 3
  16. Miterzanka M., “Działalność pedagogiczna Adama księcia Czartoryskiego generała ziem podolskich,” Prace monograficzne z dziejów wychowania i szkolnictwa w Polsce, bk. I, no. 8, Warsaw 1931
  17. Możdżeń S., Teksty źródłowe do dziejów wychowania, vol. VIII: Szkolnictwo w Polsce 1918–1945, Kielce 1994
  18. Piramowicz G., Powinności nauczyciela, oprac. T. Mizia , Warsaw 1988
  19. Plany nauki dla szkół ludowych pospolitych wraz z instrukcją, Lviv 1893
  20. Plany naukowe dla szkół ludowych pospolitych pięcio- i sześcioklasowych męskich, żeńskich i mieszanych wraz z instrukcją, Lviv 1911
  21. Pohoska H., Sprawa oświaty ludu w dobie Komisji Edukacji Narodowej, Krakow 1925
  22. Poznański K., “Osiągnięcia polskich reform szkolnych w XIX wieku,” Kwartalnik Pedagogiczny 1995 no. 3
  23. Poznański K., Oświata i szkolnictwo w Królestwie Polskim 1831–1869. Lata zmagań i nadziei, vol. 1: Przebudowa systemu szkolnictwa i wychowania w Królestwie Polskim w latach 1831–1839, Warsaw 2001
  24. Poznański K., Reforma szkolna w Królestwie Polskim w 1862 roku, Wrocław 1968
  25. Przepisy od Komisji Edukacji narodowej pensjo mistrzom i pensjo mistrzyniom dane [in:] Ustawodawstwo szkolne za czasów Komisji Edukacji Narodowej. Rozporządzenia, ustawy pedagogiczne i organizacyjne (1773–1793), collected by J. Lewicki , Biblioteka Polskich Pisarzy Pedagogicznych no. 2, Krakow 1925
  26. Sadowska J., Ku szkole na miarę Drugiej Rzeczypospolitej: geneza, założenia i realizacja reformy Jędrzejewiczowskiej, Białystok 2001
  27. Samsel A., “Koedukacja w szkole średniej w Polsce i na świecie w latach 1918–1939, świadomy wybór czy zło konieczne,” Przegląd Historyczno-Oświatowy, 2004, no. 3–4
  28. Stinia M., “Rola społeczeństwa galicyjskiego jako organizatora średniego szkolnictwa prywatnego w okresie autonomii” [in:] Z dziejów polskiej kultury i oświaty od średniowiecza do początku XX wieku, K. Jakubiak , T. Maliszewski (eds.) Krakow 2012
  29. Suchan E., Historyczny zarys organizacji szkolnictwa elementarnego w Polsce od Komisji Edukacji Narodowej po dobę obecną, Brest 1938
  30. Ustawy i rozporządzenia w zakresie szkół ludowych, collected and edited by K. Pierożyński, Lviv 1904
  31. Ustawy i rozporządzenia w zakresie szkół ludowych, collected and edited by K. Pierożyński, Lviv 1904
  32. Ustawy Komisji Edukacji Narodowej dla Stanu Akademickiego i na szkoły w krajach Rzeczypospolitej przepisane w Warszawie roku 1783, Lviv 1917
  33. Walasek S., “Szkolnictwo średnie ogólnokształcące na ziemiach polskich w latach 1914–1923,” Acta Universitatis Wratislaviensis no. 184, Prace Pedagogiczne CXII, Wrocław 1996
  34. Winiarz A., “Kształcenie i wychowanie dziewcząt w Księstwie Warszawskim i Królestwie Polskim (1807–1905),” [in:] Kobieta i edukacja na ziemiach polskich w XIX i XX w., A. Żarnowska , A. Szwarc (eds.), vol. II, part 2, Warsaw 1992
  35. Winiarz A., Szkolnictwo Księstwa Warszawskiego i Królestwa Polskiego (1807–1831), Lublin 2002