Słowa kluczowe
kraj i miejsce pochodzenia produktu
informacja na temat żywności
system kaucyjny
wolne od GMO
prawo żywnościowe
Jak cytować
Abstrakt
Celem artykułu jest przybliżenie fińskich regulacji w zakresie informacji na temat żywności oraz próba wskazania, które z prezentowanych rozwiązań mogłyby być wykorzystane przez polskiego ustawodawcę. Dla realizacji tak sformułowanego celu zostały zaprezentowane następujące zagadnienia: dobrowolne oznaczenie pochodzenia produktu, system kaucyjny, reklama alkoholu i oznaczenie „wolne od GMO”. Analiza prowadzi do wniosku, że w Finlandii wprowadzono rozwiązania, które z jednej strony stawiają na lokalny patriotyzm, a z drugiej, poprzez umieszczanie szczegółowych informacji, ułatwiają świadomy wybór produktu konsumentowi. Zdaniem autorki fińskie rozwiązania, takie jak zasada zero tolerancji przy oznaczeniu „wolne od GMO” czy nowoczesny system kaucyjny, mogą stanowić dobry przykład dla polskiego ustawodawcy. Wprowadzenie podobnych rozwiązań w Polsce mogłoby przyczynić się do poprawy ochrony konsumentów oraz jakości żywności na rynku.
Finansowanie
Artykuł powstał w ramach projektu „Partnerstwo UE na rzecz ochrony gruntów rolnych w obliczu wyzwań klimatycznych i środowiskowych. Troska o przyszłe pokolenia” (ProLand), Program Erasmus+, KA220-HED – Partnerstwa na rzecz współpracy w szkolnictwie wyższym (2024-1-PL01-KA220-HED-000252809).
Bibliografia
Czapiewska G. (2024), Rolnictwo węglowe i ochrona gleb w reformowanej polityce rolnej Unii europejskiej (WPR 2023–2027), “Rozwój Regionalny i Polityka Regionalna” no. 69. DOI: https://doi.org/10.14746/rrpr.2024.69.06
Doran J.W. (2002), Soil health and global sustainability: translating science into practice, “Agriculture, Ecosystems & Environment” no. 88. DOI: https://doi.org/10.1016/S0167-8809(01)00246-8
Dragovic N., Vulević T. (2020), Soil Degradation Processes, Causes and Assessment Approach, in: W. Leal Filho et al. (eds.), Life on Land, Cham. DOI: https://doi.org/10.1007/978-3-319-71065-5_86-1
Goździewicz-Biechońska J. (2018), Przeciwdziałanie degradacji ziemi i gleby jako globalne wyzwanie dla prawa, “Przegląd Prawa Rolnego” no. 1. DOI: https://doi.org/10.14746/ppr.2018.22.1.3
Górski M. (2015), Prawna ochrona powierzchni ziemi i odpowiedzialność za szkody wyrządzone w powierzchni ziemi, “Geologia” vol. 35, no. 1.
Jakubus M. (2015), Zmiany wybranych właściwości gleb jako konsekwencja przemian urbanizacyjnych przestrzeni miejskiej Poznania, “Problemy Rozwoju Miast” no. 4.
Jakubus M., Panasiewicz K. (2025), Quantitative Changes in Selected Soil Health Indices as a Result of Long-Term (23-Year) Cultivation of Winter Wheat in Various Crop Rotations: Case Study for Sandy Soil, “Agriculture” no. 15. DOI: https://doi.org/10.3390/agriculture15131456
Jarosz Z., Faber A. (2024), Rolnictwo węglowe w łagodzeniu zmian klimatu. Praca przeglądowa, “Agronomy Science” vol. 79, no. 3. DOI: https://doi.org/10.24326/as.2024.5346
Kaźmierska-Patryczna A., Król M.A. (2021), point 14.1, in: M. Górski (ed.), Prawo ochrony środowiska, Warszawa.
Leśkiewicz K. (2025), Legal Protection of the Productive Capacity of Soils-Selected Issues, “Studia Iuridica Lublinensia” vol. 34, no. 2. DOI: https://doi.org/10.17951/sil.2025.34.2.193-211
Louwagie G., Hubertus Gay S. (2010), Evolution of European Union policies relevant to soil conservation in agriculture, in: 19th World Congress of Soil Science, Soil Solutions for a Changing World, 1–6 August Brisbane, Australia, www.old.iuss.org/19th%20WCSS/Symposium/pdf/1545.pdf.
Marciniuk K. (2025), Ochrona gruntów rolnych w świetle reformy systemu planowania przestrzennego z 7 lipca 2023 r., “Przegląd Prawa Rolnego” no. 1. DOI: https://doi.org/10.14746/ppr.2025.36.1.1
Montaldo S. (2022), The Green Deal and the Case for a Soil Health Framework Directive, “European Papers” vol. 7, no. 2.
Nowak A. (2015), Ochrona gleb w prawie wspólnotowym – w kontekście projektu “Dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady ustanawiającej ramy dla ochrony gleb oraz zmieniającej dyrektywę 2004/35/WE”, “Studia Iuridica” no. 61.
Payá Pérez A., Rodríguez Eugenio N. (2018), Status of local soil contamination in Europe: Revision of the indicator ‘Progress in the management Contaminated Sites in Europe’, Luxembourg.
Rutkowski J. (2024), Wpływ wdrażanych norm i wymogów warunkowości na wysokość płatności bezpośrednich Materiał informacyjny, Olsztyn.
Siebielec G., Siebielec S. (2020), Bioróżnorodność gleb, “Studia i Raporty IUNG-PIB” no. 64(18).
Świderski K. (2021), Prawna ochrona ukształtowania terenu w procesie jego zagospodarowania – zagadnienia wybrane, “Przegląd Prawa Rolnego” no. 2. DOI: https://doi.org/10.14746/ppr.2021.29.2.24
Telo da Gama J. (2023), The Role of Soils in sustainability, climate change and ekosystem services: challenges and opportunities, “Ecologies” no. 4. DOI: https://doi.org/10.3390/ecologies4030036
Trojanowska M. (2023), Reclamation of polluted land in urban renewal projects. Literature review of suitable plants for phytoremediation, “Environmental Challenges” vol. 13, 100749. DOI: https://doi.org/10.1016/j.envc.2023.100749
Wigier M. (2024), Polityka klimatyczna i środowiskowa Unii Europejskiej a rolnictwo, in: W. Wrzaszcz, M. Wigier (eds.), Środowiskowo-klimatyczne uwarunkowania rozwoju rolnictwa i obszarów wiejskich w Polsce w latach 2004–2030, Warszawa.
Wiśniewski P., Wojtasik M. (2014), Zróżnicowanie właściwości gleb uprawnych oraz leśnych na erodowanych stokach, “Inżynieria Ekologiczna” no. 39.
Withana S. et al. (2010), Strategic Orientations of EU Environmental Policy under the Sixth Environment Action Programme and Implications for the Future. Report for the IBGE-BIM, IEEP, London.
Licencja
Prawa autorskie (c) 2025 Monika Jakubus, Katarzyna Leśkiewicz, Izabela Lipińska
Utwór dostępny jest na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa 4.0 Międzynarodowe.