Abstrakt
This article analyses the role of landscape in Stanisław Jędryka’s television series, showing how his works document spaces that are gradually disappearing from the urban environment. This phenomenon is particularly evident in the series 0:1 Before the Interval (1969), which shows images of the Warsaw Wild West, and the series I Bet on Tolek Banan (1973), which depicts the landscape of Warsaw’s Praga district and the area of its ‘10th Anniversary Stadium’. By evoking the reflections of filmmakers, critics and viewers, it is possible to uncover a particular cultural phenomenon: the longing for places that no longer exist; this longing is generated or provoked by the film images.
Bibliografia
Andrzejczak J., Twarde życie Paragona, „Tygodnik Powszechny” 2008, nr 24, s. 12–13.
Bahdaj M., Rąbkowska E., Adam Bahdaj – sympatyczny urwis, „Guliwer. Kwartalnik o książce dla dziecka” 2015, nr 1, s. 54–62.
Baster M., Jędryka S., Poldek, Duduś i inni, „Śląsk” 2003, nr 10, s. 40–43.
BiJ, Na planie filmu „Do góry nogami”, „Goniec Górnośląski” 1982, nr 25, s. 4.
Bukowiecki A., Promieniując dobrocią, „Magazyn Filmowy SFP” 2020, nr 9, s. 84.
Copik I., Topografie i krajobrazy. Filmowy Śląsk, Katowice 2017.
ed, Wakacje, „Film” 1974, nr 31, s. 14. DOI: https://doi.org/10.1002/j.2326-1951.1974.tb01141.x
Grabowski P., Śladami „Do przerwy 0:1”. Kim był Adam Bahdaj i co po nim zostało?, <https://newonce.net/artykul/sladamidoprzerwy01kimbyladambahdajicoponimzostalo> [dostęp: 12.03.2025].
Gruba M., Pomiędzy jakością a oglądalnością. Przekrojowe spojrzenie na nurt przygodowy polskiego kina młodego widza, „Pleograf” 2022, nr 4, <https://pleograf.pl/index.php/pomiedzyjakosciaaogladalnosciaprzekrojowespojrzenienanurtprzygodowypolskiegokinamlodegowidza/#_ftn6> [dostęp: 12.03.2025].
Jaskulski P., Niewygodna zagadka: twórczość Janusza Nesfetera, Warszawa 2021.
Jędryka S., Miłości mojego życia, Warszawa 2012.
Jędryka S., Stanisław Jędryka w rocznicę premiery serialu „Do przerwy 0:1”, <https://jedynka.polskieradio.pl/artykul/929772,Stanis%C5%82awJ%C4%99drykascenariuszDoprzerwy01budzi%C5%82wielezastrze%C5%BCe%C5%84> [dostęp: 13.03.2025].
Jędryka S., Użytkownicy Forum Miłośników Pana Samochodzika, Stanisław Jędryka – wywiad, <https://pansamochodzik.net.pl/viewtopic.php?t=3049&postdays=0&postorder=asc&start=0> [dostęp: 12.03.2025].
Kęczkowska B., Stanisław Jędryka, „Gazeta Stołeczna” 26.07.2003, <https://classic.wyborcza.pl/archiwumGW/2151961/STANISLAWJEDRYKA> [dostęp: 13.03.2025].
Kita B., Pejzaż za oknem. Europejskie widokówki filmowe – wprowadzenie, [w:] Filmowe pejzaże Europy, red. B. Kita, M. KempnaPieniążek, Katowice 2017, s. 7–26.
Knichowiecki B., O dzieciach z hajduckich familoków, „Trybuna Robotnicza” 1983, nr 221, s. 3.
Lefebvre M., Between Setting and Landscape in the Cinema, [w:], Landscape in Film, red. M. Lefebvre, New York–London 2006. DOI: https://doi.org/10.4324/9780203959404
Lewandowski J.F., Zielone lata Stanisława Jędryki, „Śląsk” 2009, nr 11, s. 42–45.
Marczak M., Obraz Warmii i Mazur w polskim filmie fabularnym i serialu. Rekonesans, „Media – Kultura – Komunikacja Społeczna” 2012, nr 8, s. 87–115.
Maruta, Stanisław Jędryka i „Do przerwy 0:1”, <https://znienacka.com.pl/2019/08/08/stanislawjedrykaidoprzerwy01> [dostęp: 13.03.2025].
Piekarska M.K., Bahdajowo, „Lampa” 2004, nr 7, s. 55–61.
Piotrowski I., Bolek i Lolek na „Dzikim Zachodzie”. Była warszawska dzielnica zachodnia w tekstach kultury dla dzieci i młodzieży okresu małej stabilizacji, „Dzieciństwo. Literatura i Kultura” 2021, nr 3, s. 97–109. DOI: https://doi.org/10.32798/dlk.635
Skórczewski D., Stawiam na Tolka Banana, czyli o połowiczności dekonstrukcji dyskursu władzy, „Miscellanea Posttotalitariana Wratislaviensia” 2014, nr 2, s. 203–224.
Szaleństwo Majki Skowron, <https://filmpolski.pl/fp/index.php?film=124268> [dostęp: 12.03.2025].
Szczepański J.A., Kopanie piłki, „Trybuna Ludu” 1970, nr 83.
Szczerba J., Skąd się bierze dzieci?, „Gazeta Wyborcza” 2010, nr 127, s. 26–28.
Szymański M., Polska na filmowo: gdzie kręcono znane filmy i seriale, Poznań 2010.
Tomczok P., Barwy zniszczonej ziemi. Wizualizacje hałd Górnośląskiego Zagłębia Węglowego w filmach okresu PRL-u jako kognitywne archiwum pamięci środowiskowej, „Widok. Teorie i Praktyki Kultury Wizualnej” 2024, nr 40, <https://www.pismowidok.org/pl/archiwum/2024/40czarneekologie/barwyzniszczonejziemi> [dostęp: 12.03.2025]. DOI: https://doi.org/10.36854/widok/2024.40.3003
Widz, Paragon gola!, „Sztandar Młodych” 1970, nr 68.
Wróblewska A., Jędryka S., Lepiej zostać mistrzem świata, [w:] Polski film dla dzieci i młodzieży, red. J. Armata, A. Wróblewska, Warszawa 2014, s. 51–55.
Zagroba B., Mazury, „Film” 1975, nr 33, s. 6–7.
Zagroba B., Jędryka S., Futbolowe szaleństwo. Rozmowa ze Stanisławem Jędryką, „Film” 1982, nr 21, s. 2.
Licencja
Prawa autorskie (c) 2025 Karolina Kostyra
Utwór dostępny jest na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa – Użycie niekomercyjne – Bez utworów zależnych 4.0 Międzynarodowe.
Autorzy
Autorzy tekstów przyjętych do publikacji w czasopiśmie „Przestrzeniach Teorii” są zobowiązani do wypełnienia, podpisania i odesłania na adres redakcji umowy o udzielenie nieodpłatnej licencji do utworów, z zobowiązaniem do udzielania sublicencji CC.
Zgodnie z umową, autorzy tekstów opublikowanych w czasopiśmie „Przestrzeniach Teorii” udzielają Uniwersytetowi im. Adama Mickiewicza w Poznaniu niewyłącznej i nieodpłatnej licencji oraz zezwalą na użycie sublicencji Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International (CC BY-NC-ND 4.0).
Autorzy zachowują prawa do dalszego, swobodnego rozporządzania utworem.
Autorzy, którzy wykorzystują w swoim tekście cudze utwory (np. ilustracje, fotografie) proszeni są o dostarczenie do redakcji czasopisma zgodę na publikację od uprawnionych podmiotów.
Użytkownicy
Zainteresowani użytkownicy internetu uprawnieni są do korzystania z utworów opublikowanych po 2015 roku „Przestrzeniach Teorii” tylko w calach niekomercyjnych, pod następującymi warunkami:
- uznanie autorstwa - obowiązek podania wraz z rozpowszechnionym utworem, informacji, o autorstwie, tytule, źródle (odnośniki do oryginalnego utworu, DOI) oraz samej licencji;
- bez tworzenia utworów zależnych - utwór musi być zachowany w oryginalnej postaci, nie można bez zgody twórcy rozpowszechniać np. tłumaczeń, opracowań.
Do wszystkich tekstów opublikowanych przed 2015 r. prawa autorskie są zastrzeżone.
Inne
Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu zachowuje prawo do czasopisma jako całości (układ, forma graficzna, tytuł, projekt okładki, logo itp.).