Keywords
children’s literature
horror poetics
picture books
spatial phobias
Maurice Sendak
Rita Kaczmarska
How to Cite
Abstract
The article discusses two cases of using the technique of expanding or shrinking the narrative settingof a literary work in order to intensify reader’s emotions of unease and uncertainty through referencesto agoraphobic or claustrophobic fears. The analysis of selected themes from works dedicated toyoung readers – Where the Wild Things Are by Maurice Sendak and The Black Book by Rita Kaczmarska – shows how the language text and illustrations co-create stories for children that draw from horror motifs. The authors, seemingly frightening the readers with monsters or darkness, actuallyevoke additional fears related to space, thus making transformations of the landscape backgroundof both plots an essential tool of the poetics of horror.
References
Barthes R., Przyjemność tekstu, przeł. A. Lewańska, Warszawa 1997.
Bautsz-Sontag A., Literatura w terapii dzieci – warsztaty otwarte, Katowice 2015.
Bettelheim B., Cudowne i pożyteczne. O znaczeniach i wartościach baśni, przeł. D. Danek, Warszawa 1985.
Carroll N., Filozofia horroru, przeł. M. Przylipiak, Gdańsk 2004.
Ingarden R., Z teorii dzieła literackiego, [w:] Teorie literatury XX wieku. Antologia, red. A. Burzyńska, M.P. Markowski, Kraków 2007.
Izdebska A., Gotyckie labirynty, [w:] Wokół gotycyzmów. Wyobraźnia, groza, okrucieństwo, red. G. Gazda, A. Izdebska, J. Płuciennik, Kraków 2002.
Kaczmarska R., Czarna książka, Warszawa 2018.
Karkut D., Możliwości terapeutyczne literatury dla dzieci i młodzieży w pracy z uczniem o specjalnych potrzebach edukacyjnych, „Annales Universitatis Mariae Curie-Skłodowska. Sectio N” 2021, nr 6. DOI: https://doi.org/10.17951/en.2021.6.329-342
Krasoń K., Biblioterapia, [w:] Literatura dla dzieci i młodzieży (po roku 1980), t. 2, red. K. Heska-Kwaśniewicz, Katowice 2009.
Kucała D., Tekst a obraz w percepcji tłumaczenia komiksów, [w:] Między oryginałem a przekładem, t. X, Między słowem a obrazem, red. U. Kropiwiec i in., Kraków 2005.
Lovecraft H.P., Nadprzyrodzona groza w literaturze, [w:] tegoż, Przyszła na Sarnath zagłada. Opowieści niesamowite i fantastyczne, przeł. M. Płaza, Poznań 2016.
Matras-Mastalerz W., Zaczytaj się zdrowo! Lecznicza moc lektur dla dzieci, młodzieży i rodziców, „Annales Universitatis Paedagogicae Cracoviensis. Studia Historicolitteraria” 2011, nr 11.
Mattis S., Ollendick T., Lęk i fobie nastolatków, przeł. E. Zaremba-Popławska, Gdańsk 2004.
Olkusz K., O grozie i postgrozie. Dyskursy – konwencja – estetyka, [w:] Groza i postgroza, red. K. Olkusz, B. Szymczak-Maciejczyk, Kraków 2018.
Sendak M., Tam, gdzie żyją dzikie stwory, przeł. J. Jędryas, Warszawa 2017.
Stern R., Fobie. Przypadki, przyczyny, leczenie, przeł. T. Chawziuk, Poznań 2001.
Szargot M., Fantastyka, [w:] Ilustrowany słownik terminów literackich, red. Z. Kadłubek, B. Mytych-Forajter, A. Nawarecki, Gdańsk 2019.
Telch M.J., Cobb A.R., Lancaster C.L., Agoraphobia, [w:] The Wiley Handbook of Cognitive Behavioral Therapy, t. 2, red. J. Smits, Oxford 2013. DOI: https://doi.org/10.1002/9781118528563.wbcbt40
Wiederhold B.K., Bouchard S., Advances in Virtual Reality and Anxiety Disorders, New York 2014. DOI: https://doi.org/10.1007/978-1-4899-8023-6
Heneghan L., Our Imaginations Need to Dwell Where the Wild Things Are. How Children’s Literature Leads Us to the Uncanny, <http://www.lithub.com/ourimaginationsneedtodwellwherethewildthingsare> [dostęp: 10.12.2024].
Pasikowska-Klica J., „Czarna książka” – recenzja, [dostęp: 10.12.2024]. Wydawnictwo Dwie Siostry, [dostęp: 10.12.2024].
License
Copyright (c) 2025 Arkadiusz Luboń
This work is licensed under a Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
Authors
Authors of texts accepted for publication in Przestrzenie Teorii are required to complete, sign and return to the editor's office the Agreement for granting a royalty-free license to works with a commitment to grant a CC sub-license.
Under the agreement, the authors of texts published in Przestrzenie Teorii grant the Adam Mickiewicz University in Poznań a non-exclusive, royalty-free license and authorize the use of Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International (CC BY-NC-ND 4.0) Creative Commons sub-license.
The authors retain the right to continue the free disposal of the work.
Users
Interested Internet users are entitled to use works published in Przestrzenie Teorii since 2015, for non-commercial purposes only, under the following conditions:
- attribution - obligation to provide, together with the distributed work, information about the authorship, title, source (link to the original work, DOI) and the license itself.
- no derivatives - the work must be preserved in its original form, without the author's consent it is not possible to distribute the modified work, such as translations, publications, etc.
Copyrights are reserved for all texts published before 2015.
Miscellaneous
Adam Mickiewicz University in Poznań retains the right to magazines as a whole (layout, graphic form, title, cover design, logo etc.).