Abstrakt
Przedmiotem badań w niniejszym opracowaniu jest aktywność muzyczna dzieci i młodzieży ze Szkoły Podstawowej nr 83 w Poznaniu „Łejery”. Celem przyjętym przez autorkę jest ukazanie owej aktywności (na wybranych przykładach) i ukazanie jej znaczenia w koncepcji szkoły. Aby odpowiedzieć na pytanie badawcze: „jak przedstawia się aktywność muzyczna dzieci i młodzieży w Szkole Podstawowej nr 83 w Poznaniu?” posłużono się metodą analizy źródeł, wśród których wymienić można „łejerskie” śpiewniki, realizacje fonograficzne, artykuły z prasy i strony internetowe powiązane ze placówką. Wśród źródeł wywołanych wymienić należy wywiady realizowane przez autorkę (w roku szkolnym 2023/2024) z Jerzym Hamerskim – założycielem „Łejerów”. Osadzając badania w paradygmacie badań jakościowych, podczas czynionych analiz poszukiwano informacji dostarczających wiedzy na temat badanego zjawiska w oparciu o analizę treści. Dodatkowo, autorka posłużyła się techniką obserwacji, którą realizowała w roku szkolnym 2023/2024, a podczas której uczestniczyła aktywnie w życiu szkoły. „Łejery” są przykładem dobrych praktyk w obszarze edukacji muzycznej, a dzieci uczęszczające do Szkoły Podstawowej nr 83 w Poznaniu są nie tylko rozśpiewane, wrażliwe na sztukę, nie tylko chętnie partycypują w wydarzeniach kulturalnych, ale także upowszechniają muzykę poza szkołą. „Łejery” czynią z muzyki narzędzie wsparcia wszechstronnego rozwoju dzieci i młodzieży i niezależnie od zmieniających się tzw. „wytycznych ministerialnych”, dokładają wszelkich starań, by promować edukację muzyczną w polskim szkolnictwie.
Bibliografia
Butlewski, J. (2019a, 3 kwietnia). Z mądrych dzieci dobrzy ludzie. Radio Poznań. https://radiopoznan.fm/informacje/kultura/z-madrych-dzieci-dobrzy-ludzie
Butlewski, J. (2019b, 27 marca). Spektakl „Z mądrych dzieci dobrzy ludzie” – artystyczna odpowiedź „Łejerów” na zabójstwo prezydenta Gdańska. Radio Poznań. https://radiopoznan.fm/informacje/pozostale/spektakl-z-madrych-dzieci-dobrzy-ludzie-artystyczna-odpowiedz-lejerow-na-zabojstwo-prezydenta-gdanska
Chotomska, W. (2011). Zaproszenie (na IV stronie okładki). W: J. Hamerski (red.), Historia Łejerów do śpiewania. Stowarzyszenie Łejery!
Ciesielski, R. (2023). „Piosenka jest dobra na wszystko” czy „Nie wierzę piosence”? Powszechna edukacja muzyczna jako „edukacja piosenkowa”. Roczniki Humanistyczne, 71(12), 135–149. DOI: https://doi.org/10.18290/rh237012.9
Czekała, F. (2016). Historie warte Poznania. Od PeWuKi i Baltony do kapitana Wrony. Wydawnictwo Poznańskie.
Czekała, P. (2017, 4 kwietnia). Jerzy Hamerski: Komu piosenkę, komu piosenkę, a komu teatr? My i nasz elementarz. https://elementarz.org/jerzy-hamerski-komu-piosenke-komu-piosenke-a-komu-teatr/
Czekała, F. (b.d.). Ta szkoła ma „filię” na Madagaskarze, choć prawo nie przewiduje nawet jej istnienia. Magazyn TVN24. https://archiwum.tvn24.pl/magazyn-tvn24/30/tvn24.pl/magazyn-tvn24/ta-szkola-ma-filie-na-madagaskarze-choc-prawo-nie-przewiduje-nawet-jej-istnienia,30,683.html
Drygas, E., Hamerski, J. (b.d.). Gdy dzwoneczek się odezwie. Śpiewnik wczesnoszkolny. Państwowa Wyższa Szkoła Zawodowa im. Jana Amosa Komeńskiego w Lesznie.
FaniMani. (b.d.). Stowarzyszenie Łejery. Pobrane 18 lutego 2025 z: https://fanimani.pl/stowarzyszenielejery/
Grusiewicz, M. (2020). Współczesne wyzwania powszechnej edukacji muzycznej. Przemiany na świecie a polskie reformy. Annales Universitatis Mariae Curie-Skłodowska, 33(2), 103–116. DOI: https://doi.org/10.17951/j.2020.33.2.103-116
Hamerski, J. (2011). Historia Łejerów do śpiewania. Stowarzyszenie Łejery!
Hamerski, J. (2023–2024). Wywiady z J. Hamerskim przeprowadzone na terenie Szkoły Podstawowej nr 83 w Poznaniu przez K. Sadowską (nieopublikowane).
Hamerski, J., Drygas, E. (2000). Historia Łejerów do śpiewania. Nadzwyczajny Jubileuszowy Rocznik Łejerski.
Hamerski, J., Drygas, E. (2008). Emilkowy piosennik. Wydawnictwo Mila.
Hodges, D.A. (2002). Implications of music and brain research. Music Educators Journal, 87(2), 17–22. DOI: https://doi.org/10.2307/3399643
Hudon, W. (1968). Cudaki. Wydawnictwo Harcerskie.
Jabłońska, B. (2014). Muzyka, edukacja, społeczeństwo – w stronę jakiego uczestnictwa w kulturze muzycznej? Kultura i Edukacja, 103(3), 184–205.
Jarmuż, A. (2017, 12 maja). „Nasz elementarz” doczekał się nowej odsłony. Głos Wielkopolski. https://gloswielkopolski.pl/nasz-elementarz-doczekal-sie-nowej-odslony/ar/12072209
Klimek, S. (2013, 26 października). Dzieci w sprawie dzieci – na Scenie Wspólnej. Poznan.pl. https://www.poznan.pl/mim/wortals/gk/news,1200/dzieci-w-sprawie-dzieci-na-scenie-wspolnej,65281.html
Konaszkiewicz, Z., Ławrowska, R., Nowak, B., Sacher, W.A., Smoleńska-Zielińska, B. (2011). Standardy edukacji muzycznej. W: A. Białkowski (red.), Standardy edukacji kulturalnej. Materiały do konsultacji środowiskowych (s. 19–48). Fundacja Polskiej Rady Muzycznej.
Koral, D. (2016, 29 marca). To jedyna taka szkoła w naszym kraju. Dotarła do Poznania w 13 tirach. Onet. https://wiadomosci.onet.pl/kraj/to-jedyna-taka-szkola-w-naszym-kraju-dotarla-do-poznania-w-13-tirach/d4p840
Kultura.poznan.pl. (2002, 9 grudnia). Premiera najnowszej płyty „Łejery! Poznańmy się”. https://kultura.poznan.pl/mim/kultura/events/premiera-najnowszej-plyty-lejery-poznanmy-sie,10862.html
Lipska, E., Przychodzińska, M. (1999). Drogi do muzyki. Metodyka i materiały repertuarowe. WSiP.
Łejery. (2020). Łejery! Poznajmy się [płyta CD]. Miwa-Media Jerzy Warzecha.
Łejery. (2022). Zielona Akademia Pana Łejera. https://lejery.pl/2022/09/08/zielona-akademia-pana-lejera/
Łejery. (b.d.). Oficjalna strona szkoły: https://lejery.pl/
Łejery i Przyjaciele. (2019). Z mądrych dzieci dobrzy ludzie [płyta CD]. Patronat: Prezydent Miasta Poznania Jacek Jaśkowiak, Przewodniczący Rady Miasta Grzegorz Ganowicz.
Marchwica, W.M. (2024). Rola edukacji muzycznej we współczesnym systemie nauczania. Zarządzanie w Kulturze, 25(1–2), 383–398. DOI: https://doi.org/10.4467/20843976ZK.24.031.20149
My i nasz elementarz. (2018, 3 stycznia). Naprawiacze świata. https://elementarz.org/naprawiacze-swiata/
ORE. (2018). Inspiracje muzyczne do podręcznika „Nasz elementarz” – klasa 1. Ośrodek Rozwoju Edukacji. https://ore.edu.pl/wp-content/uploads/2018/08/inspiracje-muzyczne-do-podrcznika-klasa-1.pdf
Przychodzińska, M. (1989). Wychowanie muzyczne. Idee – treści – kierunki rozwoju. WSiP.
Przychodzińska, M. (2011). Powszechne wychowanie muzyczne 1960–1990. Między koncepcją a realizacją (1). Wychowanie Muzyczne, (3), 4–14.
Przychodzińska-Kaciczak, M. (1979). Polskie koncepcje powszechnego wychowania muzycznego. Tradycje – współczesność. WSiP.
Rakowski, A. (2010). Powszechna edukacja muzyczna – historia narodowego niepowodzenia. W: A. Białkowski, M. Grusiewicz, M. Michalak (red.), Edukacja muzyczna w Polsce. Diagnozy, debaty, aspiracje (s. 119–130). Fundacja „Muzyka jest dla wszystkich”.
Rura, G., Klichowski, M. (2011). Założenia programowo-organizacyjne reformy oświaty z 1999 roku w zakresie edukacji elementarnej. W: H. Sowińska (red.), Dziecko w szkolnej rzeczywistości. Założony a rzeczywisty obraz edukacji elementarnej (s. 19–78). Wydawnictwo Naukowe UAM.
Sadowska, K. (2024a). Teatr „Łejery” – edukacja przez sztukę na przykładzie działalności Szkoły Podstawowej nr 83 im. Emilii Waśniowskiej w Poznaniu (wybrane problemy). Kultura i Edukacja, 144(2), 93–113. DOI: https://doi.org/10.15804/kie.2024.02.05
Sadowska, K. (2024b). Zbigniew Czarnuch – pedagog, działacz społeczny, regionalista i mistrz poznańskich „Łejerów”. Wychowanie w Rodzinie, 31(4), 51–69. DOI: https://doi.org/10.61905/wwr/194627
Santos-Luiz, C. (2007). The learning of music as a means to improve mathematical skills. W: A. Williamon (red.), Proceedings of the International Symposium on Performance Science 2007 (s. 136–140). AEC.
Scena Wspólna. (2016). Masz prawo do swych praw [wydarzenie]. Facebook. https://www.facebook.com/events/scena-wspólna/masz-prawo-do-swych-praw/215451422126422/
Stowarzyszenie Łejery! (b.d.). ŁALFABET – z 50-tką na karku. https://lejery.love/temat/lalfabet/
Szwarcman, D. (2010). Głuche ucho. W: A. Białkowski, M. Grusiewicz, M. Michalak (red.), Edukacja muzyczna w Polsce. Diagnozy, debaty, aspiracje (s. 155–164). Fundacja „Muzyka jest dla wszystkich”.
Zabawny, Z. (2013, 12 września). Łejery gotowe na otwarcie – dzieciaki mają swój teatr. Naszemiasto.pl. https://poznan.naszemiasto.pl/lejery-gotowe-na-otwarcie-dzieciaki-maja-swoj-teatr-zdjecia/ar/c13-2751822
Zarządzenie nr 62 Ministra Edukacji Narodowej z dnia 16 listopada 1989 r. w sprawie zasad prowadzenia pedagogicznej działalności innowacyjnej w szkołach i innych placówkach oświatowo-wychowawczych. Dz.Urz. MEN 1989 nr 7 poz. 64.
Licencja
Prawa autorskie (c) 2024 Katarzyna Sadowska

Utwór dostępny jest na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa – Użycie niekomercyjne – Bez utworów zależnych 4.0 Międzynarodowe.
