Więcej praw – mniej wolności – mniej dobrobytu
PDF

Słowa kluczowe

prawa wolnościowe
prawa socjalne
państwo opiekuńcze
wolność gospodarcza

Jak cytować

Balcerowicz, L. (2016). Więcej praw – mniej wolności – mniej dobrobytu. Ruch Prawniczy, Ekonomiczny I Socjologiczny, 78(3), 5–10. https://doi.org/10.14746/rpeis.2016.78.3.1

Abstrakt

Niewiele jest pojęć tak popularnych i tak nadużywanych, jak pojęcie praw (uprawnienia), współczesne użycie słowa „prawa” odnosi się do dwóch całkiem różnych stanów rzeczy: praw wolnościowych i praw roszczeniowych (socjalnych). Twierdzenie, że podstawowe potrzeby uzasadniają zarówno prawa wolności, jak i prawa socjalne jest nad wyraz wątpliwe. Niemniej jednak, nawet jeśli przyjąć argument potrzeb podstawowych, przemawiający za pewną wersją państwa opiekuńczego, to trudno uznać, że uzasadnia on rozwinięte państwo opiekuńcze w wersji istniejącej obecnie w większości krajów. Prawa socjalne są słabo uzasadnione intelektualnie i służą jako retoryczne narzędzie do uzasadniania wzrostu państwa socjalnego, które zwłaszcza w krajach ubogich, hamuje wzrost gospodarczy ‒ jedyny mechanizm, który może wyprowadzić je z ubóstwa. Ekspansja państwa socjalnego wypiera bardziej efektywne niepaństwowe mechanizmy pomagania ludziom w potrzebie, dalej wymaga ona wyższych podatków, co redukuje wolność gospodarczą jednostki i ma tendencję do osłabiania wzrostu gospodarczego. Więcej praw socjalnych ‒ mniej wolności gospodarczej ‒ mniejszy dobrobyt.

https://doi.org/10.14746/rpeis.2016.78.3.1
PDF

Bibliografia

Balcerowicz, L. (2004), Toward a limited state, Cato Journal 24(3): 185-204.

Barr, N. (2012), The Economics of the Welfare State, 5th ed., Oxford University Press, Oxford.

Bergh, A., Henrekson, M. (2011), Government size and growth: a survey and interpretation of Evidence, IFN Working Paper, No 858.

Chautour, J. (2009), The Power of Freedom, Uniting Development and Human Rights, CATO Institute, Washington DC.

Feldstein, M. (1997), How big should government be?, National Tax Journal 50(2): 197-213.

Holmes, S., Sunstein, C.R. (1999), The Costs of Rights: Why Liberty Depends on Taxes, W.W. Norton, New York.

Kelly, D. (1998), A Life of One’s Own: Individual Rights and the Welfare State, Washington, DC.

Kołakowski, L. (2008), Po co nam Prawa Człowieka, odczyt prof. Leszka Kołakowskiego wygłoszony 2 października 2003 r. w ramach prowadzonego przez Radę cyklu „Wykłady Polskiej Rady Biznesu”, Gazeta Wyborcza 9 grudnia 2010, http://wyborcza.pl/1,76842,8794612,Po_co_nam_Prawa_Czlowieka.html [dostęp: 18.07.2016].

Lindbeck, A. (1994), The welfare state and the employment problem, American Economic Review 84(2): 71-75.

Lomasky, L.E. (1987), Persons, Rights and the Moral Community, Oxford University Press, Oxford.

Mchangama, J., Aaron, R. (2012), The problem with European human rights, The Wall Street Journal, April 25, 2012: 18.

Sharma, R. (2012), Breakout Nations: In Pursuit of the Next Economic Miracles, W.W. Norton, New York and London.

Wicksell, K. (1988), A new principle of just taxation, [w:] Gwartney, J., Wagner, R. (eds.), Public Choice and Constitutional Economics, JAI Press Inc., Greenwich, Connecticut.

World Bank (2002), Building Institutions for Markets. World Development Report 2002, Washington, DC.

Ten utwór jest dostępny na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa - Użycie niekomercyjne - Bez utworów zależnych 4.0 Międzynarodowe.

Pobrania

Brak dostępnych danych do wyświetlenia.