Abstract
The aim of this article is to present selected titles and metaphorical descriptions of Christ in women’s literature from the turn of the 19th and 20th centuries; the method employed involves an analysis of the writings of selected Polish mystics. By focusing on the frequently used terms Father, Brother and Friend, it is possible to identify the contexts in which these metaphors appear and highlight the specific nature of their use in women’s literature.
References
Białecka, Róża Kolumba. 1989. „Wybór pism”. W: Wierna utajonej miłości. Kolumba Róża Białecka, red. Bruno Zygmunt Mazur i Joachim Roman Bar, 94-187. Kraków: Wydawnictwo Karmelitów Bosych.
Białecka, Róża Kolumba. 2013. „O Chrystusie Eucharystycznym”. W: Inspiratorki – liderki – założycielki. Aktywność przedstawicielek katolickich wspólnot i ruchów kobiecych w Polsce (1805-1963), red. Monika Waluś i Kazimierz Pek, 13-20. Lublin: Wydawnictwo KUL.
Bochenek, Małgorzata. 2025. „Doktorat dla św. Faustyny?”. Nasz Dziennik, 231(8402): 8. https://wp.naszdziennik.pl/2025-10-06/395839,doktorat-dla-sw-faustyny.html, https://zyciezakonne.pl/wiadomosci/kraj/doktorat-dla-sw-faustyny-157803/.
Brentano, Clemens. 1875. Das bittere Leiden unseres Herrn Jesu Christi. Stuttgart: Verlag der Cotta’schen Buchhandlung. https://kvk.bibliothek.kit.edu/view-title/index.php?katalog=ARCHIVE_ORG&url=http%3A%2F%2Farchive.org%2Fdetails%2Fdasbittereleide00emmegoog&signature=k_qstTj9KCliz5LJyhIvdzUQyIeqDLHZXIwrlpGZRiY&showCoverImg=1.
Cejzik, Eliza. 2021. Listy, red. Julia Elżbieta Wąsala. Warszawa: Zgromadzenie Sióstr Wynagrodzicielek Najświętszego Oblicza.
Chudzyńska, Maria. 2013. „O Bogu”. W: Inspiratorki – liderki – założycielki. Aktywność przedstawicielek katolickich wspólnot i ruchów kobiecych w Polsce (1805-1963), red. Monika Waluś i Kazimierz Pek, 39-41. Lublin: Wydawnictwo KUL.
Ciostek, Maria. 2025. „Nauczanie m. Eulalii Markowicz (1848-1897) na tle piśmiennictwa XIX wieku”. W: „…ktoś życie swoje oddaje za przyjaciół swoich” (J 15,13). Eulalia Markowicz (1848-1897), uczestniczka i współorganizatorka jezuickich misji grekokatolickich, red. Andrzej Pryba i Monika Waluś, 127-139. Poznań: Wydawnictwo UAM.
Czechowska, Łucja Maria. 2013. „O naśladowaniu Wcielonego Zbawiciela”. W: Inspiratorki – liderki – założycielki. Aktywność przedstawicielek katolickich wspólnot i ruchów kobiecych w Polsce (1805-1963), red. Monika Waluś i Kazimierz Pek, 49. Lublin: Wydawnictwo KUL.
Darowska, Marcelina. 2003. Cztery pogadanki rekolekcyjne. Szymanów: Siostry Niepokalanki.
Godecka, Aniela Róża. 2017. Autobiografia, red. Bogumiła Czemko. Częstochowa: Święty Paweł.
Jan Paweł II. 1999. „Fides et ratio”. Salvatoris Mater, 1(1): 349-385.
Jaroszewska, Wincenta Jadwiga. 1997. Wybór pism, red. Joachim Roman Bar. Warszawa: Wydawnictwo Sióstr Loretanek.
Jaroszewska, Wincenta Jadwiga. 2012. Myśli na każdy dzień. Warszawa: Wydawnictwo Sióstr Loretanek.
Jaroszewska, Wincenta Jadwiga. 2020. Myśli na każdy dzień. Warszawa: Wydawnictwo Sióstr Loretanek.
Kończa, Maria Zofia. 1993. Komentarz do Ducha Zgromadzenia Sióstr Rodziny Maryi, red. Kazimiera Kutrzeba i Zofia Grzegrzółka. Warszawa: Zgromadzenie Sióstr Rodziny Maryi.
Kowalska, Faustyna. 2010. Dzienniczek. Warszawa: Promic.
Krukowski, Józef. 1878. Kazania na uroczystości i inne święta Najświętszej Maryi Panny tudzież nauki majowe. Kraków: nakładem autora.
Lament, Maria Bolesława. 1977. Pisma Służebnicy Bożej Bolesławy Marii Lament. Cz. I: Listy, sprawozdania, rozporządzenia i statuty, ustawy Zgromadzenia, notatki historyczne, modlitwy, sztuki teatralne oraz pisma wątpliwe. Białystok: Zgromadzenie Sióstr Misjonarek Najświętszej Rodziny.
Ledóchowska, Urszula. 2000a. Rozmyślania dla Sióstr Urszulanek Serca Jezusa Konającego. Pniewy: Zgromadzenie Sióstr Urszulanek Serca Jezusa Konającego.
Ledóchowska, Urszula. 2000b. Pisma zakonne. Pniewy: Zgromadzenie Sióstr Urszulanek Serca Jezusa Konającego.
Łempicka, Walentyna Maria. 2013. „Pójdź Dobry, pójdź Oblubieńcze dusz naszych”. W: Inspiratorki – liderki – założycielki. Aktywność przedstawicielek katolickich wspólnot i ruchów kobiecych w Polsce (1805-1963), red. Monika Waluś i Kazimierz Pek, 119. Lublin: Wydawnictwo KUL.
Markowska, Janina. 1994. „Nie chcę być podobna do młodzieńca ewangelicznego. Życie i powołanie Bronisławy Stankowicz”. W: Człowiek wielkiej dobroci. Bronisława Stankowicz. Współzałożycielka Zgromadzenia Sióstr od Aniołów (1844-1929), red. Grażyna Gzowska i Ewa Petrykiewicz, 5-9. Konstancin-Jeziorna: Zgromadzenie Sióstr od Aniołów.
Mazurek, Marianna Honorata. 1990. „Działalność oświatowo-wychowawcza Zgromadzenia Sióstr Posłanniczek Maryi od Najświętszego Serca Jezusa w latach 1874-1908”. Nasza Przeszłość, 74: 35-69. DOI: https://doi.org/10.52204/np.1990.74.35-69
Napiórkowski, Stanisław Celestyn. 1991. Jak uprawiać teologię. Wrocław: Wydawnictwo Wrocławskiej Księgarni Archidiecezjalnej.
Nastał, Leonia Maria i Wincenta Jadwiga Jaroszewska. 1981. Wybór pism Leonii Marii Nastał i Wincenty Jadwigi Jaroszewskiej. Warszawa: Akademia Teologii Katolickiej.
Plater-Zyberkówna, Cecylia. 1891. Życie katolickie. Książka do rozmyślań i nabożeństwa w dwu częściach. Wydanie dla kobiet. Warszawa: Wydawnictwo Franciszka Czerwińskiego.
Plater-Zyberkówna, Cecylia. 1909. Kobieta – ogniskiem: z pogadanek uczennic Chyliczkowskich. Warszawa: Wydawnictwo P. Laskauer i S-ka.
Plater-Zyberkówna, Cecylia. 2013. „O kobiecie. O obowiązkach niewiast polskich wobec Jubileuszu Niepokalanego Poczęcia Najświętszej Maryi Panny”. W: Inspiratorki – liderki – założycielki. Aktywność przedstawicielek katolickich wspólnot i ruchów kobiecych w Polsce (1805-1963), red. Monika Waluś i Kazimierz Pek, 132-141. Lublin: Wydawnictwo KUL.
Prus, Bolesław. 1895. Kroniki 1875-1878, Warszawa: nakład Gebethnera i Wolffa.
Prus, Bolesław. 1953. Kroniki, red. Zygmunt Szweykowski. Warszawa: PIW.
Rutkowska, Izabela. 2017. Niepojęty czas duszy. Językowy obraz doświadczeń mistycznych w „Dzienniczku” św. Faustyny Kowalskiej. Tarnów: Biblos.
Ruysbroeck van, Jan. 2000. Królestwo miłujących, Zaślubiny duchowe, tłum. i red. Maria Lew-Dylewski. Kraków: Wydawnictwo Karmelitów Bosych.
Salawa, Aniela. 1958. „Dziennik”, red. Joachim Bar i Albert Wojtczak. Nasza Przeszłość, 8: 355-406. DOI: https://doi.org/10.52204/np.1958.8.355-406
Siedliska, Franciszka. 2019. Rozmowy z Panem Jezusem czyli przestrogi dla duszy. Wybór zapisków z kierownictwa duchowego o. Antoniego Lecherta 1886-1901, red. Amata Jolanta Nowaszewska. Rzym: Zgromadzenie Sióstr Najświętszej Rodziny z Nazaretu.
Stankowicz, Bolesława. 1994. „Z pism Matki”. W: Człowiek wielkiej dobroci. Bronisława Stankowicz. Współzałożycielka Zgromadzenia Sióstr od Aniołów (1844-1929), red. Grażyna Gzowska i Ewa Petrykiewicz, 24-57. Konstancin-Jeziorna: Zgromadzenie Sióstr od Aniołów.
St. M. Rz. 1887. Tygodnik Ilustrowany, 222: 341.
St. M. Rz. 1899. „Nieco o wychowaniu naszych panien”. Tygodnik Ilustrowany, 2: 89.
Szymik, Jerzy. 2002. Loci theologici. W: Leksykon teologii fundamentalnej, red. Marian Rusecki i in., 757-760. Lublin-Kraków: Wydawnictwo M.
Tajber, Paula Zofia. 2013. „O Bogu”. W: Inspiratorki – liderki – założycielki. Aktywność przedstawicielek katolickich wspólnot i ruchów kobiecych w Polsce (1805-1963), red. Monika Waluś i Kazimierz Pek, 156-159. Lublin: Wydawnictwo KUL.
Tajber, Paula Zofia i Kazimiera Gruszczyńska. 1981. Wybór pism Zofii Pauli Tajber i Kazimiery Gruszczyńskiej, red. Joachim Roman Bar, Fabiana Ptak i Jadwiga Stępień. Warszawa: Akademia Teologii Katolickiej.
Truszkowska, Maria Angela. 1977. Wybór pism. Listy do sióstr. Rzym: Papieski Instytut Studiów Kościelnych.
Waluś, Monika i Kazimierz Pek. 2013. Inspiratorki – liderki – założycielki. Aktywność przedstawicielek katolickich wspólnot i ruchów kobiecych w Polsce (1805-1963). Lublin: Wydawnictwo KUL.
Wąsala, Julia Elżbieta. 2021. „Biografia”. W: Eliza Cejzik. Listy, red. Julia Elżbieta Wąsala, 7-8. Warszawa: Zgromadzenie Sióstr Wynagrodzicielek Najświętszego Oblicza.
Witkowska, Maria. 2008. „Notatki i Listy”. W: U źródeł. Pisma Założycieli do Zgromadzenia Sióstr Najświętszego Imienia Jezus, red. Krystyna Trela, 107-255. Sandomierz: Wydawnictwo Diecezjalne w Sandomierzu.
Wołoszyn, Bronisława Gemma. 1975. „Rys życia Bolesławy Lament”. W: Wybór pism Bolesławy Lament, red. Joachim Roman Bar, 11-62. Białystok: Zgromadzenie Sióstr Misjonarek Świętej Rodziny.
Vorgrimmler, Herbert. 2005. Nowy leksykon teologiczny. Warszawa: Verbinum.
License
Copyright (c) 2026 Monika Katarzyna Waluś

This work is licensed under a Creative Commons Attribution 4.0 International License.
