Two Myths and Two Cultural Formations (in Comparison)

Main Article Content

Lidia Wiśniewska

Abstract

The article Two Myths and Two Cultural Formations (in comparison) that recalls Jauss’s, Vattimo’s, Lash’s and Steiner’s concepts and indicates too a trans-discipline nature of observation is in the first place focused on the unity between the two myths (God’s and Nature’s ones, also named as modern and archaic myths, and the related paradigms: linear and circular) and the description of the two formations/epochs, that is modernism and postmodernism. This entails a possible reconstruction of two lines to unite the (early) myths and (contemporary) epochs or the reconstruction of the “formation sequences”(dashed and interwoven) determined by the defined methods of how the time and space categories are treated in the described myth and paradigm cognitive patterns.

Downloads

Download data is not yet available.

Article Details

How to Cite
Wiśniewska, L. (2016). Two Myths and Two Cultural Formations (in Comparison). Porównania, 19, 9–20. https://doi.org/10.14746/p.2016.19.10262
Section
Varia
Author Biography

Lidia Wiśniewska, Uniwersytet Kazimierza Wielkiego w Bydgoszczy

prof. zw. dr hab. w Instytucie Filologii Polskiej Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu, kierownik Zakładu Komparatystyki Literackiej i Kulturowej. Redaktor naczelny czasopism „Slavia Occidentalis. Studia Litteraria” i „Porównania. Czasopismo poświęcone zagadnieniom komparatystyki literackiej oraz studiom interdyscyplinarnym”. Autor książek: Oblicza autotematyzmu. Autorefleksyjne tendencje w polskiej prozie po roku 1956 (Faces of Autotematicism. Auto-reflective tendences in Polish prose after 1956 year, 1991); Człowiek jako dzieło sztuki. Metarefleksja we współczesnej kulturze artystycznej (A man as a work of art. Metareflection in contemporary culture, 1994); Skrzydło Dedala. Szkice, rozmowy o ukraińskiej literaturze i kulturze lat 50.–90. XX wieku (Deaedalus’s Wing. Sketches and talks about Ukrainian literature and culture of 50.-90 years of XX century, 1999); Historia i komparatystyka. Szkice o literaturze i kulturze Europy Środkowo-Wschodniej XX wieku (History and comparative literature. Essays on literature and culture of Central-East Europe in XX century, 2000). Redaktor między innymi tomów: Drogi do wolności w kulturze Europy Środkowej i Wschodniej 1956–2006 (Ways to freedom in culture of Central and Eastern Europe 1956–2006, 2007); Transformacja w kulturze i literaturze polskiej 1989–2004 (Transformation in Polish literature and culture 1989 2004, 2007); współredaktor: Dyskurs postkolonialny we współczesnej literaturze i kulturze Europy Środkowo-Wschodniej: Polska, Ukraina, Węgry, Słowacja (Postcolonial discourse in the contemporary Central-East Europe literature and culture: Poland, Ukraine, Hungary, Slovakia, 2015); Comparisons and Contexts. Essays on Central-Eastern European Literature and Culture (2015). Publikował prace w Polsce, Czechach, Niemczech, Francji, Wielkiej Brytanii, Rumunii, Szwecji, Gruzji, a także na Ukrainie, Słowacji, Węgrzech. Wypromował 11 doktorów nauk humanistycznych.

References

  1. Bukowski, Piotr. „Genealogia procesu literackiego modernizmu H. R. Jaussa”. Odkrywanie modernizmu. Red. R. Nycz. Kraków: Universitas, 2004. S. 60–70.
  2. Fromm, Erich. Miłość, płeć i matriarchat. Przeł. Beata Radomska, Grzegorz Sowiński. Poznań: Dom Wydawniczy Rebis, 2002.
  3. Jauss, Robert Hans. „Proces literacki modernizmu od Rousseau do Adorna”. Przeł. Piotr Bukowski. Odkrywanie modernizmu. Red. R. Nycz. Kraków: Universitas, 2004. S. 21–59.
  4. Kopaliński, Wladysław. „Jeden”. Słownik symboli. Warszawa: WP, 1990.
  5. Krokiewicz, Adam. „Studia orfickie”. Studia orfickie. Moralność Homera i etyka Hezjoda. Warszawa: Aletheia, 2000. S. 5-78.
  6. Lash, Scott. „Dyskurs czy figura? Postmodernizm jako system oznaczania”. Przeł. Paweł Wawrzyszko. Odkrywanie modernizmu. Red. R. Nycz. Kraków: Universitas, 2004. S. 471– 506.
  7. Lewis, Clive Staples. Odrzucony obraz. Wprowadzenie do literatury średniowiecznej i renesansowej. Przeł. Witold Ostrowski. Instytut Wydawniczy PAX. Warszawa 1986.
  8. Nietzsche, Fryderyk. Narodziny tragedii, czyli hellenizm i pesymizm. Przeł. Leopold Staff. Warszawa: Nakładem Jakuba Mortkowicza, 1907.
  9. Nietzsche, Fryderyk. Tako rzecze Zaratustra. Książka dla wszystkich i dla nikogo. Przeł. Wacław Berent. Warszawa: Nakładem Jakuba Mortkowicza, 1913.
  10. Steiner, Georg. Gramatyki tworzenia. Na podstawie wygłoszonych w roku 1990 wykładów imienia Gifforda. Przeł. Jerzy Łoziński. Poznań: Wydawnictwo Zysk i S-ka, 1991. Nowicka, Ewa. Świat człowieka – świat kultury. Warszawa: PWN, 2006.
  11. Świderkówna, Anna. Rozmowy o Biblii. Warszawa: PWN, 1996.
  12. Vattimo, Gianni. „Mit powtórnie odkryty”. Społeczeństwo przejrzyste. Przeł. Magdalena Kamińska. Wrocław: Wyd. Naukowe Dolnośląskiej Szkoły Wyższej Edukacji TWP we Wrocławiu, 2006.
  13. Vattimo, Gianni. „Struktura rewolucji artystycznych”. Koniec nowoczesności. Przeł. Monika Surma-Gawłowska, wstęp Andrzej Zawadzki. Kraków: Universitas, 2006. S. 83–101.
  14. Vernant, Jean-Pierre. Mit i religia w Grecji starożytnej. Przeł. Krzysztof Środa. Warszawa: Fundacja Aletheia, 1998.
  15. Welsch, Wolfgang. „Narodziny filozofii postmodernistycznej z ducha sztuki modernistycznej”. Przeł. Jan Balbierz. Odkrywanie modernizmu. Red. R. Nycz. Kraków: Universitas, 2004. S. 429–461
  16. Wiśniewska, Lidia. „Metoda mityczno-paradygmatyczna w komparatystyce mitograficznej”. Projekt komparatystyki mitograficznej. Komparatystyka między Mickiewiczem a dniem dzisiejszym IV. Red. L. Wiśniewska. Bydgoszcz: Wydawnictwo Uniwersytetu Kazimierza Wielkiego, 2015. S. 63–91.
  17. Wiśniewska, Lidia. „Mity i paradygmaty wobec dziedzin kultury i epok, czyli komparatystyka wieloaspektowa”. Mity i motywy w perspektywie komparatystycznej. Komparatystyka między Mickiewiczem a dniem dzisiejszym III. Red. L. Wiśniewska. Bydgoszcz: Wydawnictwo Uniwersytetu Kazimierza Wielkiego, 2013. S. 9–52.