Bolesław Prus czyta Bourgeta. Emancypacja, spirytyzm i teoria powieści

Main Article Content

Marcin Jauksz

Abstrakt

Prusowska recenzja dzieła Uczeń Paula Bourgeta zamieszona w kronice „Kuriera Codziennego”
jest przyczynkiem do refleksji o kształtowaniu się zrębów literackiej teoriipolskiego pisarza,
który u kresu lat osiemdziesiątych zaczyna tworzyć swoje słynne notatki o kompozycji. W kontekście polemiki z Aleksandrem Świętochowskim, opublikowanych w tym czasie Emancypantek oraz dyskusji o spirytyzmie, jaka przetoczyła się na łamach warszawskiej prasy zimą 1893 roku, podjęta zostaje próba zaakcentowania tych fragmentów teoretycznych zapisków, które pokazują wciąż żywą nadzieję pisarza na kształtowanie postaw społecznych za pomocą literatury, literatury głoszącej inne prawdy niż te, które tak wiele krzywdy uczyniły bohaterom powieści Bourgeta.

Downloads

Download data is not yet available.

Article Details

Dział
MIĘDZYTEKSTY

Referencje

  1. Prus Bolesław, Kroniki. Opr. Z. Szweykowski. Warszawa, PIW 1962, t. XII, s. 97.
  2. Pieścikowski Edward, „Emancypantki” Bolesława Prusa. Warszawa, PIW 1970, s. 18.
  3. Matuszewski Ignacy, Artysta i filozof. W: O twórczości i twórcach. Studia i szkice literackie. Wybór i opr. S. Sandler. Warszawa 1965, s. 68.
  4. Morawski Marian, „Bez dogmatu” Henryka Sienkiewicza, „Przegląd Powszechny”, Tom XXVIII. (Październik, Listopad, Grudzień 1890). Kraków 1890.
  5. Bourget Paul, Do Młodzieńca, Przedmowa Bourgeta do powieści „Uczeń”. Przeł. L. Blumental, „Prawda” 1889, nr 48.
  6. Bourget Paul, Uczeń. „Przegląd Tygodniowy” 1889, nr 26, s. 344.
  7. Prus Bolesław, Najogólniejsze ideały życiowe. Warszawa 1900, s. 118.
  8. Prus Bolesław, Emancypantki. Red. Z. Szweykowski. Warszawa, Książka i Wiedza 1949, t. III, s. 221.
  9. Prus Bolesław, Eustapia Palladino, „Kurier Codzienny” 1893, nr 353.
  10. Prus Bolesław, Listy. Opr. K. Tokarzówna. Warszawa 1959, s. 200.
  11. Guyau Jean Marie, Zagadnienia estetyki współczesnej. Przeł. S. Popowski. Warszawa 1901, s. 37–38.
  12. Jauksz Marcin, Między niebem a ziemią. Relacje miedzy człowiekiem a jego przestrzenią jako element psychologicznych rozgrywek Bolesława Prusa z jego współczesnością, „Porównania” 2012, nr 11, s. 122–123.
  13. Prus Bolesław, Literackie notatki o kompozycji. Wybór i opr. A. Martuszewska. Gdańsk, słowo/obraz terytoria 2008, s. 53.
  14. Ribot Théodule-Armand, Choroby woli. Przeł. l J. K. Potocki, Warszawa 1885, s. 137.
  15. Dawid J. W., O poddawaniu uczuć. W: Szkice psychologiczne. Warszawa 1890, s. 85.