Abstrakt
„Sieciowa” kultura popularna XXI w. umożliwia dzieciom wkraczanie w świat „rozmaitych jakości” będących wymiarami popkulturowej działalności. Ma charakter rozwojowy polegający na refleksyjnym wkraczaniu w świat wytworów i przekazów, ale także prowadzi do bezrefleksyjnego popadania w konsumpcjonizm, podążania za społecznymi, niewygórowanymi trendami i poddawania się manipulacji.
Celem artykułu było scharakteryzowanie odbioru kultury popularnej współczesnych dzieci za pośrednictwem przestrzeni online na przykładzie oddziaływania twórczości Zespołu „Mako” w doświadczeniach dzieci w wieku 9-10 l. i ich rodziców. Badania jakościowe oparłam na wywiadach indywidualnych, mało kierowanych, skoncentrowanych na problemie. Wywiady przeprowadziłam z czterema chłopcami w wieku 9-10 l. oraz ich rodzicami. Jako uzupełniające metody zbierania danych wybrałam: analizę źródeł wtórnych i obserwację uczestniczącą.
Badania wskazują, że dzieci poprzez działalność Zespołu „Mako” konstruują aktywne postawy wobec twórczości muzycznej, otwierają się na kontakty społeczne oraz uczą się przeżywania emocji i ich komunikowania. Ponadto dzieci nawiązują relację z artystami operującymi tymi samymi kodami językowymi i doświadczającymi tych samych problemów. Są jednak narażeni na oddziaływanie konsumpcjonizmu i manipulację w celu podążania za bezrefleksyjną modą na nonsensowne trendy. Znaczne zagrożenie dla ich rozwoju i funkcjonowania społecznego mogą stanowić: hejt w przestrzeni internetowych komunikatorów; niski poziom językowy i artystyczny prezentowanych utworów – nie podlegający dziecięcej interpretacji.
Bibliografia
Adamska-Staroń, M. (2015). Kultura popularna jako przestrzeń edukacyjna. W: J. H. Budzik, I. Copik (red.), Edukacja przez słowo – obraz – dźwięk (s. 153–180). Wydawnictwo Uniwersytetu Śląskiego.
Kultura popularna – jak zmieniła się na przestrzeni lat? (2024, 12 sierpnia). MILINGUA.pl. https://mlingua.pl/kultura-popularna-jak-zmienila-sie-na-przestrzeni-lat/
Lisowska, K. (2020). Świat kultury popularnej w przygotowaniu do edukacji regionalnej – kształcenie studentów wczesnej edukacji. Podstawy Edukacji, 13, 163–177. DOI: https://doi.org/10.16926/pe.2020.13.11
Marciniak, M. (2020). Kultura popularna a zaangażowanie społeczno-obywatelskie młodzieży akademickiej. Podstawy Edukacji, 13, 147–162. DOI: https://doi.org/10.16926/pe.2020.13.10
Melosik, Z. (2015). Kultura popularna, pedagogika i młodzież. W: J. Pyżalski (red.), Wychowawcze i społeczno-kulturowe kompetencje współczesnych nauczycieli. Wybrane konteksty (s. 31–42). theQ studio.
Michalski, K. (1978). Heidegger i filozofia współczesna. Państwowy Instytut Wydawniczy.
Nowak, S. (2012). Kultura popularna, czyli twórcza niesubordynacja. MOCAK Forum, 1(3), 4–5.
Nymś-Górna, A. (2020). Kultura popularna w edukacji i socjalizacji – możliwości i zagrożenia. Podstawy Edukacji, 13, 119–126. DOI: https://doi.org/10.16926/pe.2020.13.08
OliS. (2024). OliS.pl. https://www.olis.pl/charts/oficjalna-lista-sprzedazy/albumy
Ostaszewska, A. (2012). Popkulturowe ramy tożsamości. Media, kultura popularna, internet jako nowe środowiska kształtowania tożsamości. Ośrodek Rozwoju Edukacji.
Rubacha, K. (2016). Metodologia badań nad edukacją. Wydawnictwa Akademickie i Profesjonalne.
Williams, R. (1976). Keywords: A vocabulary of culture and society. Oxford University Press.
Wójcicka, E. (2017). Rola mediów społecznościowych w kształtowaniu kultury czytelniczej nastolatków. Folia Bibliologica, 59, 135–151. DOI: https://doi.org/10.17951/fb.2017.59.135
Zespół Mako. (2025). makomako.bandcamp.com. https://makomako.bandcamp.com/
Licencja
Prawa autorskie (c) 2025 Kinga Lisowska
Utwór dostępny jest na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa – Użycie niekomercyjne – Bez utworów zależnych 4.0 Międzynarodowe.