Słowa kluczowe
Eleonora Ziemięcka
Pielgrzym
emancypacja kobiet
Jak cytować
Abstrakt
Artykuł ukazuje pierwszą polską filozofkę Eleonorę Ziemięcką, która pod wpływem swego zainteresowania filozofią niemiecką założyła pierwsze czasopismo filozoficzne na ziemiach polskich i skupiła środowisko ponad 60 osób piszących na tematy filozoficzne. Ukazana została także recepcja jej działalności. Artykuł opiera się o źródła dotyczące Ziemięckiej oraz o zachowane artykuły w czasopismach.
Bibliografia
Błachnio, Jan Ryszard. 1994. Idealizm niemiecki i filozofia narodowa w polskiej myśli chrześcijańskiej lat 1831-1863. Bydgoszcz: Wydawnictwo Uczelniane WSP w Bydgoszczy.
Błachnio, Jan Ryszard. 1997. Poglądy filozoficzne Eleonory Ziemięckiej na tle sporów ideowych połowy XIX wieku. Bydgoszcz: Wydawnictwo Uczelniane WSP w Bydgoszczy.
Grzybowski, Przemysław Paweł. 2019. Prekursorki i pionierki edukacji równościowej, antydyskryminacyjnej i międzykulturowej. Przyczynek do genezy pedagogiki międzykulturowej, Edukacja Międzykulturowa, 2 (11): 81-93. DOI: https://doi.org/10.15804/em.2019.02.04
Makuch, Damian Włodzimierz. 2018. „Przeciwko pozorom rozumu. Eleonora Ziemięcka i opozycje myśli nowoczesnej”. Kronos, 3 (46): 227-257.
Nawracała-Urban Mirella. 2011. „Ziemięcka Eleonora”. In: Encyklopedia filozofii polskiej, B. 2, hrsg. von Andrzej Maryniarczyk, 886-887. Lublin: Polskie Towarzystwo Tomasza z Akwinu.
Sajdek, Wiesława. 2015. „Program wychowania kobiet wedle wskazówek Eleonory Ziemięckiej”. In: Niepodległościowe koncepcje i programy wychowania przełomu XIX i XX wieku, hrsg. von Beata Gola, Dominika Jagielska und Janina Kostkiewicz, 93-104. Kraków: Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego.
Sajdek, Wiesława. 2023. „Filozofia klasyczna jako podstawa nowatorskich programów wychowania w wybranych pismach Eleonory Ziemięckiej”. Polska Myśl Pedagogiczna, 9(2): 203-221. DOI: https://doi.org/10.4467/24504564PMP.23.025.18254
Skoczyński, Jan i Jan Woleński. 2010. Historia filozofii polskiej. Kraków: Wydawnictwo WAM.
Starzyńska-Kościuszko, Ewa. 2018. Bronisław Ferdynand Trentowski (1808-1869). Olsztyn: Wydawnictwo Uniwersytetu Warmińsko-Mazurskiego.
Starzyńska-Kościuszko, Ewa. 2019. „O stosunku Bronisława Ferdynanda Trentowskiego do kultury niemieckiej”. Humanistyka i Przyrodoznawstwo, 25: 223-245.
Stępkowski, Dariusz. 2020. „Teozoficzna idea (wy)kształcenia w pedagogice Bronisława F. Trentowskiego”. Przegląd Religioznawczy, 3 (277): 16-29.
Szancer, Narcyza. 1977. 700 lat myśli polskiej. Filozofia i myśl społeczna w latach 1831-1864. Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Naukowe.
Szlachta, Bogdan. 2015. „Ziemięcka Eleonora”. In: Słownik historii doktryn politycznych, B. 6, hrsg. von Michał Jaskólski, 569-572. Warszawa: Wydawnictwo Sejmowe.
Sztobryn, Sławomir (hrsg.). 2019. Dziedzictwo Bronisława Ferdynanda Trentowskiego w 150-lecie śmierci Filozofa. Łódź: Wydawnictwo Naukowe TPF Chowanna.
Trentowski, Bronisław Ferdynand. 1970. Chowanna, czyli system pedagogiki narodowej jako umiejętności wychowania, nauki i oświaty, słowem wykształcenia naszej młodzieży, B. 1-2. Wrocław – Warszawa – Kraków: Zakład Narodowy im. Ossolińskich – Wydawnictwo PAN.
Trentowski, Bronisław Ferdynand. 1974. Stosunek filozofii do cybernetyki czyli sztuki rządzenia narodem oraz wybór pism filozoficznych z lat 1842–1845, wstępem i komentarzem opatrzył A. Walicki, 7-60. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN.
Usakiewicz, Joanna. 2021. „Eleonora Ziemięcka, the First Polish Woman Philosopher: On the Essence and the Role of Philosophical Thinking”. Studia z historii filozofii, 3 (12): 123-135. DOI: https://doi.org/10.12775/szhf.2021.017
Walicki, Andrzej. 1986. Zarys dziejów filozofii polskiej 1815-1918. Warszawa: PWN.
Ziemięcka, Eleonora. 1857. Zarysy filozofii katolickie w czterech poglądach zawarte. Warszawa: nakładem i drukiem S. Orgelbranda.
Ziemięcka, Eleonora. 1860. Studia Eleonory Ziemięckiej. Wilno: nakładem i drukiem Józefa Zawadzkiego.
Licencja
Prawa autorskie (c) 2025 Monika Katarzyna Waluś
Utwór dostępny jest na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa 4.0 Międzynarodowe.