Pamiątki Augusta Ferdinanda von Lessena/Leesena (1804–1876) w zbiorach Biblioteki Uniwersyteckiej w Poznaniu
Okładka czasopisma Biblioteka, nr 29 (38), rok 2025
PDF

Słowa kluczowe

pamiątki z podróży
XIX wiek
dyplomacja europejska
August Ferdinand von Lessen

Jak cytować

Jakubowski, F. (2025). Pamiątki Augusta Ferdinanda von Lessena/Leesena (1804–1876) w zbiorach Biblioteki Uniwersyteckiej w Poznaniu. Biblioteka, (29 (38), 83–102. https://doi.org/10.14746/b.2025.29.5

Liczba wyświetleń: 38


Liczba pobrań: 30

Abstrakt

Streszczenie. Celem niniejszego artykułu jest przedstawienie i analiza niepublikowanego dotąd zbioru pamiątek podróżnych Augusta Ferdinanda von Lessena (1804–1876). Zbiór ten jest przechowywany w Bibliotece Uniwersyteckiej w Poznaniu i stanowi istotne źródło do badań nad mobilnością europejskiej arystokracji, kulturą podróży i praktykami kolekcjonerskimi XIX wieku. Metody badawcze zastosowane w artykule obejmują szczegółową analizę zawartości tomu liczącego 149 jednostek (w tym dokumenty rękopiśmienne i drukowane, szkic biogramu barona, a także próbę rekonstrukcji szlaku podróży barona
von Lessena na podstawie dokumentów podróżnych, rachunków hotelowych i biletów. Przeprowadzone analizy prowadzą do wniosku, że omawiany zbiór ma wartość nie tylko dokumentacyjną, ale również interpretacyjną, ponieważ umożliwia wgląd w życie codzienne, sieci społeczne i strategie autoprezentacji arystokracji niemieckiej w XIX wieku. Zgromadzone materiały świadczą o rozległych kontaktach właściciela zbioru, jego aktywności politycznej i kulturowej oraz o znaczącej roli, jaką odgrywał w procesie kształtowania pamięci rodzinnej i społecznej. Zbiór ten zasługuje na dalszą eksplorację, w szczególności
w kontekście badań nad europejską dyplomacją i transnarodową mobilnością elit w analizowanym okresie.

https://doi.org/10.14746/b.2025.29.5
PDF

Bibliografia

Papiery osobiste, notatki, mapy, bilety, afisze z podróży po Europie i Afryce Północnej Augusta Ferdinanda von Lessen/Leesen, odbytych w latach 1830–1852, Biblioteka Uniwersytecka UAM, Rkp. sygn. 1701.

Anderson M., Tourism and the Development of the Modern British Passport, 1814–1858, „Journal of British Studies” 2010, t. 49, nr 2, s. 258–282. DOI: https://doi.org/10.1086/649764

Bohn R., Geschichte Schlezwig-Holsteins, München: C.H. Beck 2015.

Demir S., The Place and Importance of the Tughra Form in Turkish Calligraphy: The Example of Sultan Suleiman the Magnificent, „Mevzu. Sosyal bilimler dergisi” 2023, t. 20, s. 670–693.

[b.a.], Denkmal-Anlage wird restauriert, 4 kwietnia 2007, https://www.fehmarn24.de/fehmarn/denkmal-anlage-wird-restauriert-669142.html [dostęp: 18.03.2025].

Kneschke E.H., Neues Allgemeines Deutsches Adels-Lexicon im Vereine mit mehreren Historiken, t. 5, Leipzig: Verlag Friedrich Voigt 1864.

Lepagnot L., Les théâtres en Algérie de 1830 à 1860, „Revue d’histoire des colonies” 1952, t. 39, s. 76–102. DOI: https://doi.org/10.3406/outre.1952.1177

Leyko M., Teatralizacja życia publicznego w Niemczech w XIX wieku, w: Teatr masowy – teatr dla mas, red. M. Leyko, Łódź: Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego 2011, s. 169–182. DOI: https://doi.org/10.18778/7525-558-4.10

Liste der Ehrenritter des Johanniterordens 1853–1918, red. N. Scheuring, poz. 825, [b.m.] 2021, [s. 21], https://www.deutsche-gesellschaft-fuer-ordenskunde.de/DGOWP/wp-content/uploads/2021/07/Liste_Ehrenritter_Johanniterorden_N_Scheuring.pdf [dostęp: 7.03.2025].

Majątki Wielkopolskie, t. 4: Powiat Leszczyński, oprac. M. Jarzewicz, Szreniawa: Muzeum Narodowe Rolnictwa i Przemysłu Rolno-Spożywczego 1996.

Petz W., Daniel Dumreicher (1791–1848). Kaufmann, Konsul, Mittler zwischen den Kulturen, w: Lebensbilder aus dem Bayerischen Schwaben, t. 19, red. G. Grünsteudel, W. Sponsel, Deiningen: Steinmeier 2017, s. 267‒318.

Schulz E., Beschreibung der Vasensammlung des Freiherrn F. von Leesen, Leipzig: B.G. Taubner’s Verlagshandlung 1871.

Torpey J.C., The Invention of the Passport: Surveillance, Citizenship and the State, New York–Cambridge: Cambridge University Press 2018. D DOI: https://doi.org/10.1017/9781108664271

Voss J., Chronikartige Beschreibung der Insel Fehmarn, t. 2, Burg a. F.: Commissions-Verlag von N. Dose 1891.

The Consortium of European Research Libraries Thesaurus, https://data.cerl.org/thesaurus/cnp01935987 [dostęp: 18.02.2025].

Deutsche Biographie, https://www.deutsche-biographie.de/pnd116855061.html [dostęp: 6.03.2025].

Region Wielkopolska (portal opracowany przez Wojewódzką Bibliotekę Publiczną i Centrum Animacji Kultury w Poznaniu), https://regionwielkopolska.pl/katalog-obiektow/palac-w-drzeczkowie/ [dostęp: 18.03.2025].

Landesarchiv Baden-Würtenberg. Hauptstaatsarchiv Stuttgart, http://www.landesarchiv-bw.de/plink/?f=1-576099 [dostęp: 4.04.2025].

Heinemann J., Ruhe auf der Flucht nach Egypten, https://hieronymus-online.de/wp-content/uploads/2023/12/BiblischeGeschichte125.jpg [dostęp: 10.04.2025].

Rørbyes rejsedagbøger og -breve (Dzienniki podróży Martinusa Rørbyesa), strona Nowej Fundacji Carlsberg (Ny Carlsbergfondet), https://roerbye.ktdk.dk/personer/kasimir-hubsch-von-grossthal [dostęp: 2.05.2025].

Erik-Amburger-Datenbank. Ausländer im Russländischen Reich, strona Leibniz-Institut für Ost- und Südost-Europaforschung, https://amburger.ios-regensburg.de/index.php?id=24483&mode=1 [dostęp: 2.05.2025].