Słowa kluczowe
Jak cytować
Abstrakt
This article aims to map current state policy and governmental responses to migrant integration in Poland, as well as to identify pressing needs and key challenges in this area, with a particular focus on language and education. The article draws on a literature review and analysis of legal documents and reports on migrant integration and language policy for 1989-2020. When analysing the data, particular attention was paid to the declarative state policy on migrant integration and its actual implementation, as captured in the Supreme Audit Office (NIK 2015, 2020) and MIPEX (2015, 2020) reports. The research shows that the scope of integration activities and their effects have been unsatisfactory to date the situation of migrants in Poland has been dubbed “equality on paper” in the MIPEX 2020 report. Current programmes and activities are not fostering the full integration of migrants. Apart from housing and employment issues, the lack of language skills and education not responsive to the needs of migrants remain the main barriers to migrant integration in Poland.
Finansowanie
MaMLiSE Project – Majority and Minority Languages in School Environment: Helping Teachers, Pupils and Parents, 2020-1-PL01-KA201-081612, projekt finansowany przez Komisję Europejską w ramach programu Erasmus , KA201-Partnerstwa Strategiczne na rzecz edukacji szkolnej
Bibliografia
FCNM Opinion on Poland. (2003). Advisory Committee on the Framework Convention for the Protection of National Minorities Opinion on Poland 2003 ACFC/INF/OP/I(2004)005, Strasbourg, 27 November. https://www.refworld.org/pdfid/447ee05f4.pdf
GUS. (2011). Wyniki narodowego spisu powszechnego ludności i mieszkań 2002 w zakresie deklarowanej narodowości oraz języka używanego w domu. https://stat.gov.pl/cps/rde/xbcr/gus/LUD_ludnosc_stan_str_dem_spo_NSP2011.pdf
Hut, P. (2002). Warunki życia i proces adaptacji repatriantów w Polsce w latach 1992-200. Warszawa: Aspra-JR.
Komorowska, H. (2017). Kształcenie językowe w Polsce. 60 lat czasopisma „Języki Obce w Szkole”. Warszawa: Fundacja Rozwoju Systemu Edukacji.
Konstytucja RP. (1997). Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej as of April 2, 1997.
Konwencja ramowa o ochronie mniejszości narodowych. (1995). Strasbourg, February 1, 1995. Journal of Laws 22, p. 209. http://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/download.xsp/WDU20020220209/O/D20020209.pdf
Kucharczyk, R. (2016). Kontekst nauczania języków obcych w Polsce – glottodydaktyczne implikacje dla drugich języków obcych. Linguodidactica XX. 195–212.
Kutyła, W. (2014). Wystąpienia pokontrolne. Realizacja Rządowego Programy Współpracy z Polonią i Polakami za granicą. www.nik.gov.pl/kontrole.wyniki-kontroli-nik
Lesińska, M. (2010). Polityka integracyjna. In: A. Górny / I. Grabowska-Lusińska / M. Lesińska / M. Okólski (eds.), Transformacja nieoczywista. Polska jako kraj imigracji (102–107. Warszawa: Wydawnictwo Uniwersytetu Warszawskiego.
Łodzinski, S. / Grzymała-Kazłowska, A. (2011). Koncepcje, badania i praktyki integracji imigrantów. Doświadczenia polskie w europejskim kontekście. Studia Migracyjne – Przegląd Polonijny, 37(2)140, 11–39.
Łodzinski, S. / Ząbek, M. (2010). Perspektywy integracji uchodźców w społeczeństwie polskim. Wyzwania normalnego życia. In: Ziemia obiecana czy przystanek w drodze? Biuletyn RPO – Materiały, 70, 224–256.
Matusz-Protasiewicz, P. (2014). Wielopoziomowe zarządzanie migracjami. Rola Europejskiego Funduszu na rzecz Integracji Obywateli Państw Trzecich w kształtowaniu polityki integracyjnej w Polsce. Wrocław: Uniwersytet Wrocławski.
MIPEX. (2015). https://www.mipex.eu/sites/default/files/downloads/files/mipex-2015-book-a5.pdf
MIPEX. (2019). www.mipex.eu/poland
NIK. (2015). NIK o systemie pomocy społecznej dla uchodźców – informacje szczegółowe. https://www.nik.gov.pl/plik/id,10216,vp,12539.pdf
NIK. (2020). Kształcenie dzieci rodziców powracających do kraju oraz dzieci cidzoziemców. https://www.nik.gov.pl/plik/id,22685,vp,25384.pdf
Ośrodek Badań nad Migracjami. (2015). Kryzys i co dalej? Biuletyn Migracyjny, 53, 1–13. http://www.biuletynmigracyjny.uw.edu.pl
Pawlak, M. (2013). Imitacja przy tworzeniu polskiej polityki integracji cudzoziemców. Studia Migracyjne – Przegląd Polonijny, 39(3), 97-121.
Piotrowski, T. (2011). Bezpieczeństwo językowe w dobie ponowoczesnej. In: Malczyk, T. (ed.), Interdyscyplinarne znaczenie bezpieczeństwa, vol. 2, (pp. 39–41). Nysa: Oficyna Wydawnicza PWSZ w Nysie.
Pisarek, W. (2007). Polityka językowa Rzeczypospolitej Polskiej, państwa członkowskiego Unii Europejskiej. Strona Internetowa Rady Języka Polskiego. https://rjp.pan.pl/index.php?option=com_content&view=article&id=1382&Itemid=50
Polityka migracyjna Polski – diagnoza stanu wyjściowego. (2020). Departament Analiz i Polityki Migracyjnej MSWiA. 2020-12-15. https://www.gov.pl/attachment/2a65e5d4-52c5-40ac-ada9-3b3f988f86b9
Polityka migracyjna Polski – stan obecny i postulowane działania. (2012). Dokument przyjęty przez Radę Ministrów w dniu 31 lipca 2012. https://emn.gov.pl/download/75/12409/Polityka_migracyjna_Polski__stan_obecny_i_postulowane_dzialania.pdf
Polska polityka integracji cudzoziemców – założenia i wytyczne. Projekt. (2013). Warszawa, dnia 23 września 2013. https://archiwum.mrips.gov.pl/download/gfx/mpips/pl/defaultopisy/8305/1/1/Polska%20polityka%20integracji%20cudzoziemcow%20-%20zalozenia%20i%20wytyczne.doc
Prezydent.pl. https://www.prezydent.pl/prawo/ustawy/zawetowane/art,2,prezydent-zawetowal-trzy-ustawy.html
Rajca, L. (2015). Integracja imigrantów w Polsce w dobie kryzysu migracyjno-uchodźczego. Chorzowskie Studia Polityczne, 10, 183–202.
Raport Eurydice / Komisja Europejska (2017). Kluczowe dane o nauczaniu języków w szkołach w Europie. Warszawa: Fundacja Rozwoju Systemu Edukacji. https://eurydice.org.pl/wp-content/uploads/2017/12/KDL_PL_2017.pdf
Smolik, M. / Poszytek P. (2017). Podstawa programowa kształcenia ogólnego w zakresie języka obcego nowożytnego w wychowaniu przedszkolnym i ośmioletniej szkole podstawowej – słowo komentarza. Języki Obce w Szkole, 1, 70–81.
Statistics Poland. (2020). Statistics Poland. Education in the 2019/2020 school year. Warszawa/ Gdańsk 2020. Retrieved [28.04.2021] from http://stat.gov.pl/obszary_tematyczne/edukacja/
Ustawa o języku polskim. (2018). Obwieszczenie Marszałka Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 13 kwietnia 2018 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy o języku polskim. Dz. U., poz. 931. http://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/download.xsp/ WDU20180000931/O/D20180931.pdf
Ustawa o mniejszościach narodowych i etnicznych oraz o języku regionalnym z dnia 6 stycznia 2005 r. (2017). Obwieszczenie Marszałka Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 5 kwietnia 2017 r. DZ. U., poz. 823. http://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/download.xsp/WDU20170000823/O/D20170823.pdf
Licencja
Prawa autorskie (c) 2026 Emilia Wąsikiewicz-Firlej
Utwór dostępny jest na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa – Bez utworów zależnych 4.0 Międzynarodowe.
Autorzy
Autorzy tekstów przyjętych do publikacji w czasopiśmie Glottodidactica są zobowiązani do wypełnienia, podpisania i odesłania na adres redakcji umowy o udzielenie nieodpłatnej licencji do utworów, z zobowiązaniem do udzielania sublicencji CC.
Zgodnie z umową, autorzy tekstów opublikowanych w czasopiśmie Glottodidactica udzielają Uniwersytetowi im. Adama Mickiewicza w Poznaniu niewyłącznej i nieodpłatnej licencji oraz zezwalą na użycie sublicencji Creative Commons Attribution-NoDerivatives 4.0 International (CC BY-ND 4.0).
Autorzy zachowują prawa do dalszego, swobodnego rozporządzania utworem.
Użytkownicy
Zainteresowani użytkownicy internetu uprawnieni są do korzystania z utworów opublikowanych od 2015 roku w Glottodidactica pod następującymi warunkami:
- uznanie autorstwa - obowiązek podania wraz z rozpowszechnionym utworem, informacji, o autorstwie, tytule, źródle (odnośniki do oryginalnego utworu, DOI) oraz samej licencji;
- bez tworzenia utworów zależnych - utwór musi być zachowany w oryginalnej postaci, nie można bez zgody twórcy rozpowszechniać np. tłumaczeń, opracowań.
Do wszystkich tekstów opublikowanych przed 2015 r. prawa autorskie są zastrzeżone.
Inne
Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu zachowuje prawo do czasopisma jako całości (układ, forma graficzna, tytuł, projekt okładki, logo itp.).