MYTHOLOGIES OF AN ARTIST OF THE THEATRE. KAZIMIERZ DEJ MEK AND JERZY GROTOWSKI

Main Article Content

Anna Sobiecka

Abstract

The contemporary Polish prose has once more become inspired by the novel concerning an artist, and attempts to mythologise the artist’s image of the world of the theater. In this article, I shall cover a range of texts which show a peculiar interest in the great figures of the Polish theatre – Kazimierz Dejmek and Jerzy Grotowski. The chosen works adopt the archetypes of both the characters, as well as of the plot, from the overlapping areas of the two artists’ personal and professional scenic lives, conveying the artists’ real-world experiences into fiction. The key strategy used in the mentioned works occurs in two basic varieties – the pamphlet novel and the parabolic novel. The mythologisation of the artist is dependent on the creation of phantasmatic biographies, based on a unique type of an unspoken agreement between the author and the reader.

Downloads

Download data is not yet available.

Article Details

How to Cite
Sobiecka, A. (2019). MYTHOLOGIES OF AN ARTIST OF THE THEATRE. KAZIMIERZ DEJ MEK AND JERZY GROTOWSKI. Porównania, 23(2), 213-226. https://doi.org/10.14746/p.2018.23.18726
Section
Articles
Author Biography

Anna Sobiecka, Akademia Pomorska w Słupsku

Dr hab., prof. Akademii Pomorskiej w Słupsku, literaturoznawca i teatrolog, autorka monografii poświęconych dramatopisarstwu Michała Bałuckiego (Michał Bałucki i teatr. Wybrane problemy i aspekty, Słupsk 2006; Bałucki na scenie 1867-1901, Słupsk 2007) oraz monograficznych opracowań związanych z teatrem słupskim (Dzieje teatru w Słupsku 1945-2008. Zarys historyczno-dokumentacyjny, Słupsk 2009; Teatr w Słupsku. Instytucja artystyczna, Słupsk 2012; Teatr w Słupsku. Historie (o)powiedziane, Słupsk 2017). Redaktorka tomów zbiorowych: Szekspir(y) Żurowskiego, Słupsk 2014 oraz Teatr w Słupsku. Przedstawienia, Słupsk 2014. Zainteresowania badawcze skupia wokół historii teatru oraz dramatu polskiego XIX i XX wieku, najnowszej polskiej dramaturgii, zagadnień związanych z teatrem lokalnym, a także pogranicza badań literaturoznawczych i teatralnych.

References

  1. Dejmek, Kazimierz. O mojej estetyce. Świadomość teatru. Polska myśl teatralna drugiej połowy XX wieku. Red. W. Dudzik. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 2007. S. 261-267.
  2. Gutowski Wojciech, Owczarz Ewa, red. Z problemów prozy – powieść o artyście. Toruń: Wydawnictwo Adam Marszałek, 2006.
  3. Jarzębski, Jerzy. Powieść jako autokreacja. Kraków–Wrocław: Wydawnictwo Literackie, 1984.
  4. Koprowski, Jan. Potomkowie Tespisa. Poznań: Wydawnictwo Poznańskie, 1966.
  5. Kryński, Stanisław. Artysta – świat. W kręgu międzywojennej powieści o artyście. Rzeszów: Wydawnictwo Uniwersytetu Rzeszowskiego, 2003.
  6. Kuligowska-Korzeniewska Anna, red. Teatr Kazimierza Dejmka. Łódź: Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego, 2010.
  7. Łoziński, Józef. Pantokrator. Wrocław–Warszawa–Kraków–Gdańsk–Łódź: Zakład Narodowy im. Ossolińskich, 1981.
  8. Makowiecki, Andrzej Z. Młodopolski portret artysty. Warszawa: Państwowy Instytut Wydawniczy, 1971.
  9. Markiewicz, Henryk. „O polskiej literaturze z kluczem”. Zabawy literackie. Kraków: Wydawnictwo Literackie, 1992. S. 35-88.
  10. Osiński, Zbigniew. Grotowski i jego Laboratorium. Warszawa: Państwowy Instytut Wydawniczy, 1980.
  11. Osiński, Zbigniew. Jerzy Grotowski. Źródła, inspiracje, konteksty. T. 1. Wyd. 2 poprawione. Gdańsk: Wydawnictwo słowo/obraz terytoria, 2009a.
  12. Osiński, Zbigniew. Jerzy Grotowski. Źródła, inspiracje, konteksty. T. 2. Prace z lat 1999–2009. Gdańsk: Wydawnictwo słowo/obraz terytoria, 2009b.
  13. Osiński, Zbigniew. Spotkania z Jerzym Grotowskim. Notatki, listy, studium. Gdańsk: Wydawnictwo słowo/obraz terytoria, 2013.
  14. Pawłowski, Roman. „Prorok czy szalbierz. Mistrz Bronisława Wildsteina”. Gazeta Wyborcza 268 (2004). S. 13.
  15. Prokop, Jan. „Literatura z kluczem”. Teksty 1 (1977). S. 41-47.
  16. Raszewski, Zbigniew. „Dejmek”. Pamiętnik Teatralny 3-4 (1981). S. 229-258.
  17. Rogacki, Henryk Izydor. Mgła i zwierciadło. Obrazy teatru w prozie, liryce i dramacie okresu Młodej Polski. Warszawa: Oficyna Wydawnicza Errata, 2001.
  18. Smulski, Jerzy. „Autobiografizm jako postawa i jako strategia artystyczna. Na materiale współczesnej prozy polskiej”. Pamiętnik Literacki 4 (1988). S. 83-101.
  19. Sobiecka, Anna. „Pamiętnik Munia Michała Bałuckiego. «O-powieść» o artyście końca XIX wieku”. Z problemów prozy – powieść o artyście. Red. W. Gutowski i E. Owczarz. Toruń: Wydawnictwo Adam Marszałek, 2006. S. 168-185.
  20. Sobiecka, Anna. „Powieść teatralna a postawa autobiograficzna”. Autobiografizm i okolice. Red. T. Sucharski, B. Żynis. Słupsk: Wydawnictwo Naukowe Akademii Pomorskiej w Słupsku, 2011. S. 101-114.
  21. Sobiecka, Anna. „Strategie biografizacyjne w polskiej powieści teatralnej XX wieku”. Tropy biograficzne. Bieg życia w narracjach literackich i kulturowych. Red. J. Knap, M. Roszczynialska, K. Wądolny-Tatar. Kraków: Wydawnictwo Naukowe Uniwersytetu Pedagogicznego, 2017. S. 325-346.
  22. Sontag, Susan. W Ameryce. Przeł. Jarosław Anders. Warszawa: Czytelnik, 2003.
  23. Spiró, György. Iksowie. Przeł. Mieczysław Dobrowolny. Warszawa: Wydawnictwo W.A.B., 1981.
  24. Wildstein, Bronisław. Mistrz. Warszawa: Świat Książki, 2004.
  25. Wildstein, Bronisław. Niepokorny. Rozmawiają Piotr Zaremba i Michał Karnowski. Warszawa: Fronda Pl, 2012.