Abstrakt
The debate over the feminine forms of profession and function names, which has been going on for more than a century, has been strengthened in recent years by the debate about non-discriminatory language. More institutions, including educational ones such as universities, are adopting anti-discrimination policies, of which language guidelines are a part. The article summarizes the first stage of the study, which aimed to investigate the level of acceptance of feminitives (feminine job names) referring to professions and functions (113 lexemes) in the academic community of Adam Mickiewicz University in Poznan. The survey was conducted using the Qualtrics online platform. The task of the respondents was to provide their level of acceptance for the usage of individual feminitives on a sixpoint scale from 0 to 5. Some feminitives homonymous with common names (including drukarka, marynarka, dziekanka; ENG: female printer, female sailor, female dean) and feminitives referring to functions of high prestige (including dziekana, premiera, kapitanka; ENG: female dean, female prime minister, female captain) were rated as the least acceptable. The most prominent factor influencing the level of acceptance of feminitves is regularity of their formation and clarity as to what the correct feminine form of a given name sounds like. It is also assumed that the greater frequency of use of given lexemes in public space increases their acceptance among individual language users. Henceforth, it can be infered that inclusive communication strategies used by university institutions may contribute to greater acceptance of feminitives in the student community.
Bibliografia
Blachara (hasło słownikowe). (2015). Wielki słownik języka polskiego. https://wsjp.pl/haslo/podglad/52232/blachara
Bojarska, K. (2011). Wpływ androcentrycznych i inkluzywnych płciowo konstrukcji językowych na skojarzenia z płcią. Studia Psychologiczne, 49(2), 53–68. DOI: https://doi.org/10.2478/v10167-011-0010-y
Doroszewski, W. (1948). Rozmowy o języku. Radiowy Instytut Wydawniczy.
Hall, B. (2019). Gendering resistance to right-wing populism: Black protest and a new wave of feminist activism in Poland? American Behavioral Scientist, 63(10), 1497–1515. DOI: https://doi.org/10.1177/0002764219831731
Hołojda, K. (2011). Jak Polki postrzegają feminatywy i dlaczego jest tak źle. W: W. Pietrzak (red.), Poradnik równościowy (s. 190–197). Dolnośląska Akademia Gender. Fundacja Grejpfrut. Język ofert pracy – kobiety o feminatywach. Badanie Pracuj.pl. (2021, 28 lipca). Pracuj.pl. https://media.pracuj.pl/149349-jezyk-ofertpracy-kobiety-o-feminatywach-badanie-pracujpl
Język równości płci na Uniwersytecie im. Adama Mickiewicza w Poznaniu. Rekomendacje dla społeczności akademickiej. (2024). Uniwersytet im. Adama Mickiewicza. https://amu.edu.pl/__data/assets/pdf_file/0029/596225/Jezyk-rownosci-plci-na-UAM.pdf
Karwatowska, M., Szpyra-Kozłowska, J. (2010). Lingwistyka płci. Ona i on w języku polskim. Wydawnictwo UMCS.
Klemensiewicz, Z. (1957). Tytuły i nazwy zawodowe kobiet w świetle teorii i praktyki. Język Polski, 37(2), 101–117.
Kobiety w Polsce w XXI wieku. (2020). Raport Centrum Praw Kobiet. https://cpk.org.pl/wp-content/uploads/2021/03/raport_ca%C5%82o%C5%9B%C4%87_cpk.pdf
Krysiak, P. (2016). Feminatywa w polskiej tradycji leksykograficznej. Wrocławskie Towarzystwo Naukowe. Rozprawy Komisji Językowej, 42, 83–90.
Latos, A. (2020). Feminatywy w stanowiskach Rady Języka Polskiego. Język a ewolucja normy społecznej. Postscriptum Polonistyczne, 26(2), 227–242. DOI: https://doi.org/10.31261/PS_P.2020.26.18
Łaziński, M. (2023). Feminatywy oraz inne spory o słowa. Próba diagnozy i propozycje pozytywne. Socjolingwistyka, 37(1), 345–368. DOI: https://doi.org/10.17651/SOCJOLING.37.19
Małocha-Krupa, A. (2018). Feminatywum w uwikłaniach językowo-kulturowych. Oficyna Wydawnicza ATUT – Wrocławskie Wydawnictwo Oświatowe.
Pawłowski, E. (1951). Baran mówi o Kowal. O tworzeniu i odmianie nazwisk i tytułów żeńskich. Język Polski, 31(2), 49–62.
Sieczkowski, A. (1934). Co piszą o języku? Poradnik Językowy, (5–6), 97–99.
Stępień, K. (2018). Feminatywa w polskim dyskursie prasowym (na podstawie wybranych tygodników opinii) [niepublikowana praca magisterska]. Uniwersytet Warszawski.
Szpyra-Kozłowska, J. (2019). Premiera, premierka czy pani premier? Nowe formy żeńskie i ograniczenia w ich tworzeniu w świetle badania ankietowego. Język Polski, 99(2), 22–40. DOI: https://doi.org/10.31286/JP.99.2.2
Szpyra-Kozłowska, J. (2021). Nianiek, ministra i japonki. Eseje o języku i płci. Towarzystwo Autorów i Wydawców Prac Naukowych Universitas.
Szpyra-Kozłowska, J. (2023). Pielęgniarka ery cyfrowej. Feminatywy w funkcji generycznej. Język Polski, 103(1), 71–85. DOI: https://doi.org/10.31286/JP.00152
Szpyra-Kozłowska, J., Laidler, K. (2022). Czy nazwy żeńskie typu architektka, chirurżka i adiunktka są trudne do wymówienia? Badanie empiryczne. Język Polski, 102(4), 37–54. DOI: https://doi.org/10.31286/JP.00137
Woźniak, E. (2014). Język a emancypacja, feminizm, gender. Rozprawy Komisji Językowej ŁTN, 60, 295–312.
Woźniak, E. (2020). Przełomowe dwudziestolecie. Lata 1918–1939 w dziejach języka polskiego. Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego. DOI: https://doi.org/10.18778/8220-232-8
Licencja
Prawa autorskie (c) 2025 Weronika Klon, Katarzyna Waszyńska, Martyna Zachorska

Utwór dostępny jest na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa – Bez utworów zależnych 4.0 Międzynarodowe.
