Słowa kluczowe
emotional intelligence
future early childhood education teachers
survey research
Jak cytować
Abstrakt
The introductory part of the paper focuses on the relevance of the child’s social and pro-social upbringing in the family and school environment. In order to explore the pro-social and emotional potential of those
who began their studies with the specialisation of early childhood education teacher, a diagnostic study was conducted. The study targeted female students of the first year of Pre-school and Early Childhood Pedagogy at the University of Opole and the Pro-social Behaviour Questionnaire (PBQ) as well as the Emotional Intelligence Questionnaire – INTE were used as research tools. The materials included in the article come from research carried out in the academic year 2024/2025; they provide data on the level of frequency of pro-social behaviours in showing help, support and involvement in volunteer activities.
Bibliografia
Chrobak, S. (2005). Współczesna edukacja – nowe zadania i wyzwania. Seminare. Poszukiwania Naukowe, 21, 461–470. DOI: https://doi.org/10.21852/sem.2005.21.32
Clarke, D. (2005). Zachowania prospołeczne i antyspołeczne (tłum. M. Bianga). Gdańskie Wydawnictwo Psychologiczne.
Czaja-Chudyba, I., Muchacka, B. (2016). Nauczyciele wczesnej edukacji. Koncepcje, kształcenie, wyzwania. PETRUS.
Dauber, H. (2001). Obszary uczenia się w przyszłości. Perspektywy pedagogiki humanistycznej (tłum. J. Marnik, M. Wawrzak-Chodaczek). Oficyna Wydawnicza „Impuls”.
Denek, K. (1998). O nowy kształt edukacji. Wydawnictwo Edukacyjne „Akapit”.
Goleman, D. (1997), Inteligencja emocjonalna (tłum. A. Jankowski). Media Rodzina.
Jarymowicz, M., Rogala, J. (1976). Wgląd we własny egocentryzm a umiejętność postrzegania problemów innych ludzi. Studia Psychologiczne, 15, 67–81.
Jaworska, A., Matczak, A. (2008). Kwestionariusz Inteligencji Emocjonalnej (INTE). Podręcznik (wyd. 2 zmienione). Pracownia Testów Psychologicznych PTP.
Kwiatkowski, S.T. (2018). Uwarunkowania skuteczności zawodowej kandydatów na nauczycieli wczesnej edukacji. Studium teoretyczno-empiryczne. Wydawnictwo Naukowe ChAT.
Madalińska-Michalak, J. (2017). Filary pracy a kompetencje nauczyciela. W: J. Madalińska-Michalak, N.G. Pikuła, K. Białożyt (red.). Edukacja i praca nauczyciela. Ciągłość – zmiana – konteksty (s. 29–55). Wydawnictwo „scriptum”.
Madalińska-Michalak, J., Góralska, R. (2012). Kompetencje emocjonalne nauczyciela. Wolters Kluwer.
Matczak, A., Knopp, K.A. (2013). Znaczenie inteligencji emocjonalnej w funkcjonowaniu człowieka.
Liberi Libri. Mayer, J.D., Salovey, P. (1999). Czym jest inteligencja emocjonalna? W: P. Salovey, D.J. Sluyter (red.). Rozwój emocjonalny a inteligencja emocjonalna. Problemy edukacyjne (tłum. M. Karpiński, s. 23–69). Dom Wydawniczy REBIS.
Melosik, Z., Szkudlarek, T. (2010). Kultura, tożsamość, edukacja. Migotanie znaczeń. Oficyna Wydawnicza „Impuls”.
Moroń, M. (2012). Konstrukcja i weryfikacja empiryczna Kwestionariusza Zachowań Prospołecznych (PBQ) oraz Paraprojekcyjnego Kwestionariusza Tendencji Prospołecznych (PKTP) dla młodzieży. Psychologia Społeczna, 7(4(23), 379–397.
Reykowski, J. (1976). Nastawienia egocentryczne i nastawienia prospołeczne. W: J. Reykowski (red.). Osobowość a społeczne zachowanie się ludzi (s. 169–236). Książka i Wiedza.
Reykowski, J. (1986). Motywacja, postawy prospołeczne a osobowość. Państwowe Wydawnictwo Naukowe.
Rozporządzenie Ministra Edukacji z dnia 28 czerwca 2024 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie podstawy programowej wychowania przedszkolnego oraz podstawy programowej kształcenia ogólnego dla szkoły podstawowej, w tym dla uczniów z niepełnosprawnością intelektualną w stopniu umiarkowanym lub znacznym, kształcenia ogólnego dla branżowej szkoły I stopnia, kształcenia ogólnego dla szkoły specjalnej przysposabiającej do pracy oraz kształcenia ogólnego dla szkoły policealnej Dz.U. 2024 poz. 996 zał. nr 2 (2024) (Polska).
Saarni, C. (1999). Kompetencja emocjonalna i samoregulacja w dzieciństwie. W: P. Salovey, D.J. Sluyter (red.). Rozwój emocjonalny a inteligencja emocjonalna. Problemy edukacyjne (tłum. M. Karpiński, s. 75-125). Dom Wydawniczy REBIS.
Salovey, P., Bedell, B.T., Detweiler, J.B., Mayer, J.D. (2005). Aktualne kierunki w badaniach nad inteligencją emocjonalną. W: M. Lewis, J.M. Haviland-Jones (red.). Psychologia emocji (s. 634–654). Gdańskie Wydawnictwo Psychologiczne.
Schaffer, H.R. (2006). Rozwój społeczny. Dzieciństwo i młodość (tłum. M. Białecka-Pikul, K. Sikora). Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego.
Szempruch, J. (2013). Pedeutologia. Studium teoretyczno-pragmatyczne. Oficyna Wydawnicza „Impuls”.
Szkolak, A. (2013). Mistrzostwo zawodowe nauczycieli wczesnej edukacji. Istota, treść, uwarunkowania. Wydawnictwo Attyka.
Sztompka, P. (2002). Socjologia. Analiza społeczeństwa. Wydawnictwo Znak.
Śliwerski, B. (2007). Pedagogika dziecka. Studium pajdocentryzmu. Gdańskie Wydawnictwo Psychologiczne.
Tillmann, K.-J. (2006). Teorie socjalizacji. Społeczność, instytucja, upodmiotowienie (tłum. G. Bluszcz, B. Miracki). Wydawnictwo Naukowe PWN.
Tokarski, J. (red.). (1971). Słownik wyrazów obcych PWN. Państwowe Wydawnictwo Naukowe.
Wereszczyńska, K. (2017). Kompetencje społeczne studentów edukacji wczesnoszkolnej i wychowania przedszkolnego. W: A. Kamińska, P. Oleśniewicz (red.). Edukacja jutra. Wartości – wychowanie –kształcenie (s. 155–169). Wydawnictwo Wyższej Szkoły Humanitas.
Wereszczyńska, K. (2020). Inteligencja emocjonalna studentów – przyszłych nauczycieli. W: A. Kamińska-Małek, P. Oleśniewicz (red.). Edukacja jutra. Zróżnicowane obszary rozwoju edukacji instytucjonalnej (s.284–298). Akademia Sztuki Wojennej.
Wereszczyńska, K. (2021). Przyszłe nauczycielki wobec aktywności prospołecznej jako celu wychowania moralnego ucznia. W: A. Kamińska-Małek, P. Oleśniewicz (red.). Edukacja jutra. Współczesny stan etapów i dziedzin edukacji w Polsce (s. 189–202). Wydawnictwo Wyższej Szkoły Humanitas.
Wispé, L.G. (1972). Positive forms of social behavior: An overview. Journal of Social Issues, 28(3),1–19. DOI: https://doi.org/10.1111/j.1540-4560.1972.tb00029.x
Licencja
Prawa autorskie (c) 2025 Katarzyna Wereszczyńska
Utwór dostępny jest na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa – Bez utworów zależnych 4.0 Międzynarodowe.