Queerowanie gier AAA na przykładzie serii Assassin’s Creed – możliwości i zagrożenia

Słowa kluczowe

Assassin’s Creed
gender studies
game studies
feminist studies

Jak cytować

Repeć, E. (2023). Queerowanie gier AAA na przykładzie serii Assassin’s Creed – możliwości i zagrożenia. Images. The International Journal of European Film, Performing Arts and Audiovisual Communication, 33(42), 281–306. https://doi.org/10.14746/i.2023.33.42.18


The article is, fundamentally, cross-sectional. As its subject, the author chose the most recent installments of the Assassin’s Creed franchise – two digital games, Odyssey (2018) and Valhalla (2020) by Ubisoft. This analysis focuses mainly on the representation of minorities, especially the queer one. It also studies female characters and Ubisoft’s marketing strategies. The main goal of the article is to point out certain possibilities which arise due to the ongoing process of increased inclusivity, as well as potential dangers stemming from underrepresentation. Digital games have unique potential and can provide opportunities to explore one’s own identity. On the other hand, inappropriate creative strategies may result in a danger of perpetuating and strengthening harmful stereotypes. Therefore, it is equally important for developers and consumers alike to eliminate potentially detrimental elements in video games and attempt to build an inclusive and prejudice-free medium.



Anthropy A., Dys4ia, Newgrounds 2012

Arif S., Ubisoft Apologizes to Players for Assassin’s Creed Odyssey DLC Controversy, IGN, https://www.ign.com/articles/2019/01/18/ubisoft-apologizes-to-players-for-assassins-creed-odyssey-dlc-controversy (dostęp: 5.11.2022)

Assassin’s Creed Player Count and Other Stats, How many people play Assassin’s Creed? Player Count & Stats (2022), Video Games Stats, https://videogamesstats.com/assassins-creed-facts-statistics/ (dostęp: 5.11.2022)

Assassin’s Creed UK, Assassin’s Creed Valhalla: Dawn of Ragnarök – Launch Trailer, YouTube, https://www.youtube.com/watch?v=qqzJ9kbcs_k (dostęp: 5.11.2022)

Avard A., Controversial Assassin’s Creed Odyssey DLC gets patched with reconfigured cutscenes and tweaked dialogue, GamesRadar+, https://www.gamesradar.com/controversial-assassins-creed-odyssey-dlc-gets-patched-with-reconfigured-cutscenes-and-tweaked-dialogue/ (dostęp: 5.11.2022)

Carter Ch., Assassin’s Creed Odyssey director ‘surprised’ at Alexios/Kassandra usage split, Destructoid, 14.12.2018, https://www.destructoid.com/assassins-creed-odyssey-director-surprised-at-alexios-kassandra-usage-split/ (dostęp: 5.11.2022)

Copier M., Connecting Worlds. Fantasy Role-Playing Games, Ritual Acts and the Magic Circle, konferencja stowarzyszenia DiGRA, „Changing Views: Worlds in Play” 2005, t. 3

Doherty G., Assassin’s Creed: Odyssey. Oficjalna powieść gry, Kraków 2019

Galop – the LGBT+ anti-abuse charity, The A in LGBTQIA+ is for ACE, not Ally, Galop UK, https://galop.org.uk/resource/the-a-in-lgbtqia-is-for-ace-not-ally/ (dostęp: 5.11.2022)

Hasło: queer, Cambridge Dictionary [online], https://dictionary.cambridge.org/pl/dictionary/english/queer (dostęp: 5.11.2022)

How Long to Beat, Assassin’s Creed Odyssey, https://howlongtobeat.com/game/57503 (dostęp: 5.11.2022)

How Long to Beat, Assassin’s Creed Valhalla, https://howlongtobeat.com/game/77729 (dostęp: 5.11.2022)

IGN, Assassin’s Creed Valhalla – Ofiicial Trailer, YouTube, https://www.youtube.com/watch?v=ssrNcwxALS4 (dostęp: 5.11.2022)

Jolly S., What use is queer theory to development?, seminarium „Queering Development”, Brighton: Institute for Development Studies, luty 2000

Kirby M.J., Assassin’s Creed: Valhalla – Geirmund’s Saga, London 2020

Kozyra M., Ukryty potencjał queerowych przestrzeni w grach wideo, [w:] Retelling: strategie przestrzenne, red. D. Ciesielska, M. Kozyra, A. Łozińska, Kraków 2019, s. 173–192

Krawczyk S., Osobowość a uczestnictwo w grach fabularnych. O relacjach między tożsamością, myśleniem narracyjnym i stylem gry, „Homo Ludens” 2013, nr 1(5), s. 139–164

Kubiński P., Gry wideo. Zarys poetyki, Kraków 2016

Kuliga H., Tożsamość i jej kreowanie w grach wideo. Przykład postaci LGBT, „Dziennikarstwo i Media” 2020, nr 13, s. 197–212. DOI: https://doi.org/10.19195/2082-8322.13.14

Mason C.L., Introduction to Routledge Handbook of Queer Development Studies, [w:] Routledge Handbook of Queer Development Studies, red. C.L. Mason, London – New York 2018 DOI: https://doi.org/10.4324/9781315529530

Modzelewski P., Oronowicz-Jaśkowiak W., Gry komputerowe a funkcjonowanie psychospołeczne. Przegląd aktualnych doniesień naukowych, „Konteksty Pedagogiczne” 2018, nr 2(11), s. 105–118.

Murnane K., Do Players Choose Alexios or Kassandra In ‘Assassin’s Creed Odyssey’?, Forbes, 17.12.2018, https://www.forbes.com/sites/kevinmurnane/2018/12/17/do-players-choose-alexios-or-kassandra-in-assassins-creed-odyssey/?sh=6903fd1a6063 (dostęp: 5.11.2022)

Nestle J., Flamboyance and Fortitude: An Introduction, [w:] The Persistent Desire. A Femme-Butch Reader, red. J. Nestle, Boston 1992

Outright Team, Acronyms Explained, Outright International, https://outrightinternational.org/insights/acronyms-explained (dostęp: 5.11.2022)

Phillips T., „Assassin’s Creed” Odyssey DLC breezes past its baby controversy and doesn’t dare look back, EuroGamer 2019, https://www.eurogamer.net/assassins-creed-odyssey-dlc-breezes-past-its-baby-controversy-and-doesnt-dare-look-back (dostęp: 5.11.2022)

PopnGames, Assassin’s Creed Valhalla (Ps4/Xbox) Unboxing, YouTube, https://www.youtube.com/watch?v=-vLbwjzOYQs (dostęp: 5.11.2022)

Queer Game Studies, red. B. Ruberg, A. Shaw, Minneapolis, MN 2017 Representation: Cultural Representations and Signifying Practices, red. S. Hall, London – Thousand Oaks – New Delhi 1997

Santos N., Assassins and the Creed: A look at the Assassin’s Creed series, Ubisoft, and women in the video games industry, [w:] Women in Historical and Archaeological Video Games, red. J. Draycott, Berlin – Boston 2022, s. 25–55 DOI: https://doi.org/10.1515/9783110724257-002

Scott C., Túnica M., Atiyeh M., Assassin’s Creed: Valhalla – Song of Glory, Milwaukie, OR 2020

Shaw A., Friesem E., Where Is the Queerness in Games? Types of Lesbian, Gay, Bisexual, Transgender, and Queer Content in Digital Games, „International Journal of Communication” 2016, t. 10, s. 3877–3889

Sjunneson E., Assassin’s Creed: Valhalla – Sword of the White Horse, Nottingham 2022

Stauffer D., Assassin’s Creed Odyssey’s Controversial DLC Is Getting Fixed, ScreenRant 2019, https://screenrant.com/assassins-creed-odyssey-dlc-legacy-first-blade-controversy/ (dostęp: 5.11. 2022)

Stephens L., Assassin’s Creed Odyssey – The Ultimate Critique – Luke Stephens, YouTube, https://www.youtube.com/watch?v=UfvOLjZkGrM (dostęp: 5.11.2022)

Szeja J., Gry fabularne. Nowe zjawisko kultury współczesnej, Kraków 2004

Śmieja W., Przeciw konstrukcjonistom. Teoria queer i jej krytycy, „Przestrzenie Teorii” 2010, t. 13, s. 223–242 DOI: https://doi.org/10.14746/pt.2010.13.9

Ubisoft, Assassin’s Creed Odyssey: E3 2018 Gameplay Walkthrough Trailer, YouTube, https://www.youtube.com/watch?v=IN6t3UP4xDM (dostęp: 5.11.2022)

Ubisoft, Assassin’s Creed Odyssey: E3 2018 World Reveal Gameplay Trailer, YouTube, https://www.youtube.com/watch?v=GbLFsOq5ipI (dostęp: 5.11.2022) Ubisoft, Assassin’s Creed Odyssey: Launch Trailer, YouTube, https://www.youtube.com/watch?v=gENNqLpefa4 (dostęp: 5.11.2022)

Ubisoft, Assassin’s Creed Valhalla: Cinematic World Premiere Trailer, YouTube, https://www.youtube.com/watch?v=rKjUAWlbTJk (dostęp: 5.11.2022)

Ubisoft, Assassin’s Creed Valhalla: First Look Gameplay Trailer, YouTube, https://www.youtube.com/watch?v=qloV1QSgi7g (dostęp: 5.11.2022)

Ubisoft, Assassin’s Creed Valhalla: Gameplay Overview Trailer, YouTube, https://www.youtube.com/watch?v=SrwKP2iTPb8 (dostęp: 5.11.2022)

Ubisoft, Discover Assassin’s Creed Franchise, Ubisoft, https://www.ubisoft.com/en-gb/game/assassins-creed/all-games (dostęp: 5.11.2022)

Ubisoft, Diversity & Inclusion. Celebrating diversity and putting belonging at the heart of what we do, Ubisoft, https://www.ubisoft.com/en-us/company/about-us/diversity-inclusion (dostęp: 5.11.2022)

Ubisoft, Piętnastolecie Assassin’s Creed: Skok prosto w historię, YouTube, https://www.youtube.com/watch?v=g_Zbfr6GXvE (dostęp: 5.11.2022)

Ubisoft North America, Assassin’s Creed Odyssey: E3 2018 Official World Premiere Trailer | Ubisoft [NA], YouTube, https://www.youtube.com/watch?v=s_SJZS-AtLBA (dostęp: 5.11.2022) DOI: https://doi.org/10.5507/tvv.2018.008

WePC Statistics, Console Gaming Statistics 2022, WePC, https://www.wepc.com/statistics/console-gaming/ (dostęp: 5.11.2022)

Woroch A., To tylko sztuczka. O samoświadomości kina i technikach deziluzyjnych we współczesnych filmach, Kraków 2022

Assassin’s Creed (Ubisoft Montréal, 2007)

Assassin’s Creed: Odyssey (Ubisoft Quebec, 2018)

Assassin’s Creed: Origins (Ubisoft Montréal, 2017)

Assassin’s Creed: Revelations (Ubisoft Montréal, 2011)

Assassin’s Creed: Syndicate (Ubisoft Quebec, 2015)

Assassin’s Creed: Valhalla (Ubisoft Montréal, 2020)

Assassin’s Creed III: Liberation (Ubisoft Sofia, Ubisoft Milan, 2012) Dragon Age (BioWare, 2009–)

Mass Effect (BioWare, 2007–)

The Last of Us (Naughty Dog, 2013–)

The Sims (Maxis, The Sims Studio, 2000–)

Wiedźmin (CD Projekt, 2007–)