Abstrakt
Although factors promoting success in foreign language learning have long been the object of scholarly interest in the field of language education, little attention has been devoted to the role of social factors, such as the learner’s social class, in the Polish literature. Drawing on the work of sociologists of education and using the theory formulated by French sociologist Pierre Bourdieu, the study aims to shed light on the disparities between learners from the popular class and the middle class in relation to their access to affordances for learning English as a foreign language. The research comprised an online questionnaire (N = 32) and semi-structured interviews (N = 8) carried out among secondary students of English as a foreign language attending a vocational school and a private grammar school catering mainly to the popular and middle class respectively. The results show significant differences in the affordances supplied by the students’ families. Most notably, students from the middle class have access to more varied and long-term extracurricular English classes and have more opportunities to use the language in the natural setting while travelling abroad. They also receive more encouragement and support from their parents, who actively engage in creating affordances for learning.
Bibliografia
Alastair H. (2016), Enablements and constraints: inventorying affordances associated with lingua franca English. „International Journal of Bilingual Education and Bilingualism”, nr 19(5), s. 488–510. DOI: https://doi.org/10.1080/13670050.2015.1014465
Aronin L. (2014), The concept of affordances in applied linguistics and multilingualism, (w:) Pawlak M., Aronin L. (red.), Essential topics in applied linguistics and multilingualism. Berlin: Springer, s. 157–173. DOI: https://doi.org/10.1007/978-3-319-01414-2_9
Aronin L., Singleton, D. (2010), Affordances and the diversity of multilingualism. „International Journal of the Sociology of Language”, nr 205, s. 105-129. DOI: https://doi.org/10.1515/ijsl.2010.041
Aronin L., Singleton, D. (2012), Affordances theory in multilingualism studies. “Studies in Second Language Learning and Teaching, nr 2(3), s. 311–331. DOI: https://doi.org/10.14746/ssllt.2012.2.3.3
Banya K., Chen M. (1997), Beliefs about foreign language learning: A study of beliefs of teachers’ and students’ cross-cultural settings. Paper presented at the 31st Annual Meeting of the Speakers of Other Languages, Florida. (ERIC Document Reproduction Service No. ED411691).
Barcelos A.M.F., Kalaja P. (2011), Introduction to Beliefs about SLA Revisited. „System”, nr 39, s. 281–289. DOI: https://doi.org/10.1016/j.system.2011.07.001
Bourdieu P. (2005), Dystynkcja. Społeczna krytyka władzy sądzenia, tłum. P. Biłos. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe Scholar.
Bourdieu P. (2008), Zmysł praktyczny, tłum. J. Stryjczyk. Kraków: Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego.
Bourdieu P., Passeron J.-C. (2011), Reprodukcja. Elementy teorii systemu nauczania, tłum. E. Neyman. Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Naukowe PWN.
Dewaele J.-M. (2010), Multilingualism and affordances: Variation in self-perceived communicative competence and communicative anxiety in French L1, L2, L3 and L4. „IRAL”, nr 48, s. 105-129. DOI: https://doi.org/10.1515/iral.2010.006
Dolata R., Jarnutowska E. (2014), Czynniki statusowe a wyniki nauczania, (w:) Dolata, R. (red.) Czy szkoła ma znaczenie: Zróżnicowanie wyników nauczania po pierwszym etapie edukacyjnym oraz jego pozaszkolne i szkolne uwarunkowania. Warszawa: Instytut Badań Edukacyjnych, s. 177-232.
Domański H. (2010), Nowe ogniwa nierówności edukacyjnych w Polsce. „Studia Socjologiczne”, nr 1 (196), s. 7-33.
Domański H. (2002), Polska klasa średnia. Wrocław: Wydawnictwo Uniwersytetu Wrocławskiego.
Domański H. (2017), Stratyfikacja klasowa w Polsce 1982–2015, (w:) Gdula M., Sutowski M. (red.), Klasy w Polsce. Teorie, dyskusje, badania, konteksty. Warszawa: Instytut Studiów Zaawansowanych, s. 16–39.
Dörnyei Z. (1998), Motivation in second and foreign language learning. „Language Teaching”, nr 31(3), s. 117-135. DOI: https://doi.org/10.1017/S026144480001315X
Dörnyei Z. (2005), The psychology of the language learner: Individual differences in second language acquisition. Mahwah, NJ: Lawrence Erlbaum.
Dörnyei Z., Ryan S. (2015), The psychology of the language learner revisited. London: Routledge DOI: https://doi.org/10.4324/9781315779553
Dziemianowicz-Bąk A., Dzierzgowski J., Wojciuk A. (2015), Autoselekcja na progu gimnazjum: Działania rodziców w kontekście działań szkół i polityki samorządu. Warszawa: Instytut Badań Edukacyjnych.
Europejskie badania kompetencji językowych ESLC. Raport krajowy 2011. (2013), Warszawa: Instytut Badań Edukacyjnych
Gardner R.C. (2007), Motivation and second language acquisition, „Porta Linguarum”, nr 8, s. 9–20. DOI: https://doi.org/10.30827/Digibug.31616
Gardner R.C. i in. (1987), Second Language Attrition: The Role of Motivation and Use. „Journal of Language and Social Psychology”, nr 6(1), s. 29-47. DOI: https://doi.org/10.1177/0261927X8700600102
Gajewska-Dyszkiewicz A. i in. (2015), Efekty nauczania języka angielskiego na III etapie edukacyjnym. Raport końcowy Badania uczenia się i nauczania języków obcych w gimnazjum i Badania umiejętności mówienia. Warszawa: Instytut Badań Edukacyjnych.
Gdula M., Sadura P. (red.) (2012), Style życia i porządek klasowy w Polsce. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe SCHOLAR.
Gibson J. J. (1979/1986), The ecological approach to visual perception. Hillsdale: Erlbaum.
Gottfried A.E., Fleming J.S., Gottfried A.W. (1998), Role of cognitively stimulating home environment in children’s academic intrinsic motivation: A longitudinal study. „Child Development”, nr 69, s. 1448-1460. DOI: https://doi.org/10.1111/j.1467-8624.1998.tb06223.x
Janicka M. (2011), Środowisko społeczne i szkolne ucznia a efektywność procesu nauczania i uczenia się języków obcych. „Neofilolog”, nr 36, s. 33–48. DOI: https://doi.org/10.14746/n.2011.36.4
Jaroszewska A., Milewski P., Posiadała K. (2021), Analiza korelacji pomiędzy nasileniem cech osobowości a strategiami uczenia się leksyki na przykładzie polskich uczących się języka niemieckiego na trzecim etapie edukacyjnym. „Neofilolog”, nr 57/1, s. 43-65. DOI: https://doi.org/10.14746/n.2021.57.1.4
Kalaja P., Barcelos A.M.F. (red.) (2003), Beliefs about SLA: New research approaches. Dordrecht: Kluwer Academic Publishers. DOI: https://doi.org/10.1007/978-1-4020-4751-0
Komisja Europejska/EACEA/Eurydice (2020), Zapewnianie równych szans w edukacji szkolnej w Europie: Struktury, polityka i osiągnięcia uczniów. Raport Eurydice. Luksemburg: Urząd Publikacji Unii Europejskiej.
Komorowska H. (2001), Metodyka nauczania języków obcych, Warszawa: Fraszka Edukacyjna.
Krzysiak L. (2020), Nauczanie języków obcych w Polsce w kontekście nierówności edukacyjnych. „Roczniki Humanistyczne”, t. 68, nr 10, s. 167-179. DOI: https://doi.org/10.18290/rh206810-13
Lareau A. (2011), Unequal childhoods: class, race, and family life. Berkeley: University of California Press. DOI: https://doi.org/10.1525/9780520949904
Lindgren E., Muñoz C. (2013), The influence of exposure, parents, and linguistic distance on young European learners’ foreign language comprehension. „International Journal of Multilingualism”, nr 10(1), s. 105-129. DOI: https://doi.org/10.1080/14790718.2012.679275
Mikiewicz P. (2016), Socjologia edukacji. Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Naukowe PWN.
Otwinowska-Kasztelanic A. (2011), Awareness and affordances: Multilinguals versus bilinguals and their perceptions of cognates, (w:) De Angelis G., Dewaele J.-M. (red.), New trends in crosslinguistic influence and multilingualism research. Bristol: Multilingual Matters, s. 1-18. DOI: https://doi.org/10.2307/jj.29308443.4
Otwinowska-Kasztelanic, A. (2009), Language Awareness in Using Cognate Vocabulary: The Case of Polish Advanced Students of English in the Light of the Theory of Affordances, (w:) Arabski J., Wojtaszek A. (red.), Neurolinguistic and Psycholinguistic Perspectives on SLA. Bristol: Multilingual Matters, s. 175–190. DOI: https://doi.org/10.2307/jj.29308488.16
Pawlak M. (2012), Individual Differences in Language Learning and Teaching: Achievements, Prospects and Challenges, (w:) Pawlak M. (red.), New Perspectives on Individual Differences in Language Learning and Teaching. Heidelberg-Nowy Jork: Springer, s. xix–xivi. DOI: https://doi.org/10.1007/978-3-642-20850-8
Pawlak M. (2017), Dynamiczny charakter motywacji w nauce języka obcego: perspektywy badawcze, (w:) Stolarczyk-Gembiak A., Woźnicka M. (red.), Zbliżenia 3: Językoznawstwo – Translatologia. Konin: Wydawnictwo PWSZ w Koninie, s. 115–128.
Peacock M. (1999), Beliefs about language learning and their relationship to proficiency. „International Journal of Applied Linguistics”, vol. 9, nr 2, s. 247-265. DOI: https://doi.org/10.1111/j.1473-4192.1999.tb00175.x
Rama P.S., Black R.W., van Es E., Warschauer M. (2012), Affordances for second language learning in World of Warcraft. „ReCALL”, nr 24, s. 322–338. DOI: https://doi.org/10.1017/S0958344012000171
Rokita-Jaśkow J. (2013), Foreign language learning at pre-primary level: parental aspirations and educational practice. Kraków: Wydawnictwo Naukowe Wydawnictwa Pedagogicznego.
Sadura P. (2017), Państwo, szkoła, klasy. Warszawa: Wydawnictwo Krytyki Politycznej.
van Lier L. (2000), From input to affordance: Social-interactive learning from an ecological perspective, (w:) Lantolf, J.P. (red.), Sociocultural Theory and Second Language Learning. Oxford: Oxford University Press, s. 245-259.
van Lier L. (2004), The Ecology and Semiotics of Language Learning. A Sociocultural Perspective. Boston, MA: Kluwer Academic Publishers. DOI: https://doi.org/10.1007/1-4020-7912-5
Werbińska D. (2022), In-service language teachers’ examination discourses: Interpretative repertoires and positioning. Słupsk: Wydawnictwo Naukowe Akademii Pomorskiej.
White C. (2008), Beliefs and good language learners, (w:) Griffiths C. (red.), Lessons from good language learners. Cambridge: Cambridge University Press, s. 121-130. DOI: https://doi.org/10.1017/CBO9780511497667.012
Licencja
Prawa autorskie (c) 2025 Joanna Aleksiejuk
Utwór dostępny jest na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa – Bez utworów zależnych 4.0 Międzynarodowe.
Przedstawiany utwór (artykuł) upubliczniany jest na podstawie umowy z autorem i na licencji Creative Commons Attribution-NoDerivatives 4.0 International (CC BY-ND 4.0).
Użytkownicy mają obowiązek podania wraz z rozpowszechnionym utworem, informacji o autorstwie, tytule, źródle (odnośniki do oryginalnego utworu, DOI) oraz samej licencji;
- bez tworzenia utworów zależnych,
- utwór musi być zachowany w oryginalnej postaci.
Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu zachowuje prawo do czasopisma jako całości (układ, forma graficzna, tytuł, projekt okładki, logo itp.).