Konwokacja Wileńska. Z dziejów parlamentaryzmu litewskiego w czasach Zygmunta III

Abstrakt

Dzieje parlamentaryzmu w Polsce i na Litwie nie doczekały się jeszcze szczegółowego opracowania ich przez historyków. W odniesieniu do Wielkiego Księstwa Litewskiego istnieje wprawdzie szereg prac (Lappo, Ljubavskij, Maksimiejko), nie wychodzą one jednak w zasadzie poza schyłek XVI stulecia. Niemniej historycy rosyjscy (zwłaszcza Lappo) zwrócili uwagę na pewne anomalie w organizacji sejmikowej Wielkiego Księstwa Litewskiego po r. 1569, przeciwnie niż historycy polscy, którzy nie zauważają prób restauracji urządzeń dzielnicowych. W konsekwencji, w ślad za S. Kutrzebą, przyjmuje się, że unia lubelska upodobniła pod względem prawno-ustrojowym oba kraje nie tylko w teorii, ale i w praktyce. Zaniknąć tedy miał już w końcu XVI w. sejm litewski, a jego miejsce zająć miał sejmik generalny, obradujący początkowo w Wołkowysku, a następnie w Słonimiu.