Przyczynek do problemu zwierzchnictwa państwowego nad Kościołem w Polsce XVI w.

Abstrakt

Publikowany poniżej dokument, którego oryginał, dzięki zapobiegliwości jednego z moich słuchaczy, znalazł się na czas jakiś w moich rękach, dotyczy ciekawego szczegółu z ostatnich lat życia arcybiskupa gnieźnieńskiego i prymasa Jana Ł a s k i e g o , a mianowicie jego zamiaru odbycia dalekiej i uciążliwej pielgrzymki do Ziemi Świętej. Z biografów Jana Łaskiego jedynie ks. Jan K o r y t k o w s k i , zasłużony autor żywotów arcybiskupów gnieźnieńskich, opierając się na zapisce w aktach kapituły gnieźnieńskiej z dnia 15 III 1526 r.  wspomina mimochodem, iż ,,kiedy w roku 1526 prymas wybierał się na jakąś daleką pielgrzymkę, o której bliższych nie mamy szczegółów, wezwała go kapituła, aby wprzód dobra arcybiskupie uporządkował, a przede wszystkim zamki z rąk świeckich rządców odebrał, iżby w jego nieobecności nie uciskali poddanych, a na przypadek jego śmierci nie pustoszyli własności kościelnej" .